زندگی‌نامه
سلیم شیخ عمر احمد در سال 1888 در روستای بیدود، از توابع بخش پیران، شهرستان مرگه‌سور، استان اربیل متولد شد. او به اتحاد جماهیر شوروی رفت، در آنجا ازدواج کرد و دختری به نام لودمیلا داشت. او به زبان‌های کردی و روسی مسلط بود. وی در سال 1954 در ازبکستان درگذشت و در همان‌جا به خاک سپرده شد.
سوابق خدمتی
او در سال 1931 به انقلاب اول بارزان پیوست. در روز 3 آوریل 1932 در نبرد دولاوژی شرکت کرد. در روز 21 ژوئن 1932، او و خانواده‌اش به ترکیه آواره شدند. در سال 1943 به صفوف انقلاب دوم بارزان پیوست و در نبردها شرکت کرد. در روز 19 اوت 1945، تمام اموال منقول و غیرمنقول او به دستور دادگاه نظامی عرفی عراق مصادره شد. در اکتبر 11، 1945، پس از شکست انقلاب دوم بارزان، به کردستان شرقی رفت.
در مارس 31، 1946، به نیروهای بارزانی در ارتش جمهوری دموکراتیک کردستان پیوست. او در نبردهای صالح‌آوا، سروه و مرگور در کردستان شرقی شرکت کرد. در 3 مه 1946 در نبرد مالقرانی شرکت کرد. پس از سقوط جمهوری دموکراتیک کردستان در مارس 25، 1947، همچنین در نبرد هاورس و هلاج شرکت کرد. او یکی از پیشمرگانی بود که در 19 آوریل 1947 از طریق خوارکورک و بارازگر در کردستان شمالی به شیروان و مزوری بازگشت.
پس از بازگشت آن‌ها، ژنرال مصطفی بارزانی در روز 15 مه 1947 جلسه‌ای با همرزمانش در روستای آرگوش برگزار کرد. او به همرزمانش حق انتخاب داد که آیا می‌خواهند بمانند یا به اتحاد جماهیر شوروی بروند. همه همرزمانش تصمیم گرفتند ادامه دهند و به سوی اتحاد جماهیر شوروی بروند. در مه 23، 1947، سلیم ژنرال مصطفی بارزانی را تا اتحاد جماهیر شوروی همراهی کرد و در نبرد «مردم قطور» و نبرد پل ماکو شرکت کرد. در ژوئن 18، 1947، پس از دشواری‌های فراوان، از رودخانه ارس در مرز بین ایران و اتحاد جماهیر شوروی عبور کرد.
پس از رسیدن به اتحاد جماهیر شوروی، در ژوئن 19، 1947، او و تمام همرزمانش به مدت چهل روز در نخجوان آذربایجان در یک فضای باز محصور با سیم خاردار و تحت نگهبانی سربازان بازداشت شدند. از نظر غذا، پوشاک و حمل‌ونقل، با آن‌ها مانند اسیران جنگی رفتار شده بود. آن‌ها بعداً با تصمیم دولت شوروی به مناطق آق‌دام، لاچین، آیولاخ و کلبجر در جمهوری آذربایجان تقسیم شدند. در دسامبر 10، 1947، آن‌ها به یک پایگاه نظامی در دریای خزر در باکو، پایتخت جمهوری آذربایجان منتقل شدند. در روز 23 همان ماه، به آن‌ها لباس نظامی داده شد و تحت نظارت افسران جمهوری آذربایجان هشت ساعت آموزش نظامی روزانه دریافت کردند. در همان زمان، توسط برخی از همرزمان تحصیل‌کرده خود، روزانه چهار ساعت زبان کردی آموختند.
پس از بدرفتاری جعفر باکیروف با همرزمانش، بارزانی تصمیم گرفت اردوگاه نظامی خود را در اوت 29، 1948 از آذربایجان به منطقه چرچیک در نزدیکی تاشکند، پایتخت ازبکستان منتقل کند، جایی که آموزش‌های نظامی خود را ادامه دادند.
در مارس 1949، او و همرزمانش با قطار به روستاهای اتحاد جماهیر شوروی توزیع شدند و در مزارع «کولخوزها» (زمینی که مردم از دولت اجاره می‌کردند و سپس سهمی از محصول را به دولت می‌دادند) کار کردند.
پس از تلاش‌های بسیار و ارسال چندین نامه توسط ژنرال بارزانی به استالین، استالین سرانجام نامه‌ای دریافت کرد که در آن بارزانی از رنج همرزمانش سخن گفته بود. او فوراً تصمیم به تشکیل کمیته‌ای برای بررسی وضعیت همرزمان بارزانی گرفت. این کمیته سرانجام تصمیم گرفت همه آن‌ها را در وِروِوسکی جمع کند، بنابراین در نوامبر 1951، ژنرال بارزانی و همرزمانش به ورووسکی در اتحاد جماهیر شوروی رفتند.
منابع:
-
حیدر فاروق السامرائي، ضیاء جعفر ودوره السیاسي و الاقتصادي في العراق، (لندن – دارالحكمة - 2016م).
-
سه‌فه‌ر یوسف میرخان، مام خدر مه‌لا وه‌سمان: ئه‌گه‌ر بارزانی نه‌مر نه‌بووایه ئێستا هیچ كه‌سێك له ئێمه به زمانی كوردی قسه‌مان نه‌ده‌كرد، ئۆرگانی پارتی دیموكراتی كوردستان، رۆژنامه‌ی خه‌بات، ژماره 3456، هه‌ولێر، 27 نیسانی 2010ز.
-
سه‌بری چاوشین خانۆ، بێدۆد له مێژوودا، (هه‌ولێر – چاپخانه‌ی رۆژهه‌ڵات - 2018ز).
-
شه‌عبان عه‌لی شه‌عبان، هه‌ندێك زانیاری سیاسی و مێژوویی، چاپی سێیه‌م، (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی ڕۆژهه‌ڵات - 2013ز).
-
عمر فاروقی، سردار دانا زندگی و مبارزات مرحوم ملا مصطفی بارزانی، چاپ دوم، (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی وزارت آموزش و پرورش - 2002ز).
-
عه‌بدولڕه‌حمان مه‌لا حه‌بیب ئه‌بوبه‌كر، عه‌شیره‌تی بارزان له نێوان 1931 - 1991، چاپی یه‌كه‌م، (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی وه‌زاره‌تی رۆشنبیری - 2001ز)،.
-
عه‌بدولڵا غه‌فور، فه‌رهه‌نگی جوگرافیای هه‌ولێر، (هه‌ولێر - بڵاوكراوه‌كانی ئه‌كادیمیای كوردی - چاپخانه‌ی حاجی هاشم - 2015ز).
-
كاروان محه‌مه‌د مه‌جید، بارزانییه‌كان له مه‌هاباده‌وه بۆ سۆڤێت، چاپی یه‌كه‌م، (سلێمانی - چاپخانه‌ی په‌یوه‌ند - 2011ز).
-
له یادداشتی فه‌رمانده‌ی شه‌هید حه‌سۆ میرخان ژاژۆكی، 62 رۆژ له‌گه‌ڵ بارزانی دا چوونی بارزانییه‌كان بۆ یه‌كێتی سۆڤێت، چاپی یه‌كه‌م (هه‌ولێر - چاپخانه‌ی رۆشنبیری - 1997ز).
-
مسعود بارزانی، بارزانی و بزوتنه‌وه‌ی رزگاریخوازی كورد 1931 - 1958، (دهۆك - چاپخانه‌ی خه‌بات - 1998ز).
-
نه‌جه‌ف قولی پسیان، له مهابادی خوێناوییه‌وه هه‌تا لێواره‌كانی ئاراس، و. شه‌وكه‌ت شێخ یه‌زدین، چاپی یه‌كه‌م، (پیرمام - یۆبیلی زێڕینی پارتی دیموكراتی كوردستان - 1996ز).
-
ئـ.د.ئـ، فایلی ژماره AI-10، لیستی هه‌ڤاڵانی مسته‌فا بارزانی بۆ یه‌كێتی سۆڤێت، به‌ڵگه‌نامه له‌لایه‌ن سه‌گڤان هاڵۆ پێشكه‌ش كراوه، 2016ز.
-
ئـ.د.ئـ، فایلی ژماره ZB-192، ده‌قی چاوپێكه‌وتن له‌گه‌ڵ سه‌بری چاوشین خانۆ له‌لایه‌ن سامی عه‌بدی، پیرمام، 19 شوباتی 2020ز.