نبرد زامبیلفروش یکی دیگر از درگیریهای میان نیروهای پیشمرگه کوردستان و ارتش رژیم بعث است. در ٢٢ مارس ١٩٨٠، گروهی از پیشمرگه در جاده اصلی منطقه باتوفا برای نیرویی از ارتش عراق کمین گذاشتند؛ نیروی ارتش در کمین افتاد و متحمل تلفات سنگینی شد. در همین حین، نیروی دیگری از تیپ باتوفای ارتش عراق برای پشتیبانی و حمایت از نیروی شکستخوردهشان به محل رسید و با ورود آنها، درگیریهای شدیدی میان نیروهای پیشمرگه و سربازان ارتش آغاز شد که برای چندین ساعت ادامه یافت. در پی آن، نیروهای پیشمرگه، نیروهای ارتش عراق را شکست داده و آنها را مجبور به عقبنشینی به مواضع قبلیشان کردند، در حالی که متحمل تلفات جانی و تجهیزات نظامی سنگینی شدند.
پس از ناکامی انقلاب ایلول ١٩٧٥، رژیم بعث تمام توان و تلاش خود را برای جلوگیری از ازسرگیری و شعلهور شدن انقلاب کورد و محدود کردن فعالیتهای پیشمرگه به کار گرفت. بدین منظور، چندین نیروی مسلح از مزدور و اجیرکورد را به عنوان واحدهای ویژه تشکیل داد. علاوه بر این، پس از آغاز جنگ میان عراق و ایران در سپتامبر ١٩٨٠، چندین هنگ سبک را ایجاد کرد که هزاران کورد را مسلح کردند؛ با این حال، سراسر کوردستان را با نیروهای نظامی عظیمی از لشکرها، تیپها و هنگها، با پشتیبانی سلاحهای سنگین، تانک، توپخانه و هواپیماهای جنگی پوشش داد.
در خصوص انقلاب، پس از کنگره نهم حزب دموکرات کوردستان در نوامبر ١٩٧٩ در شرق کوردستان (٢) و در پرتو تصمیمات کنگره، تدارکات و اقدامات لازم برای اعزام مجدد نیروهای پیشمرگه به کوردستان در قالب گروهها و واحدهای ویژه صورت گرفت تا با حامیان انقلاب ارتباط برقرار کرده، کار تشکیلاتی در شهرها را آغاز نمایند و فعالیتهای پیشمرگان را انجام دهند.
در ٢٢ مارس ١٩٨٠، نیرویی متشکل از حدود (٥٥) پیشمرگه به رهبری علی قادر، عثمان قاسم، سعدو کورکی و عمر علی به چهار گروه تقسیم شدند. در حین انجام وظایف پیشمرگانه خود در باتوفای منطقه بادینان، اطلاعاتی دریافت کردند مبنی بر اینکه صدام حسین، رئیسجمهور وقت عراق، از منطقه بازدید خواهد کرد. این موضوع فرصتی مناسب برای نیروهای پیشمرگه جهت انجام فعالیتهایشان بود، بنابراین در ساعات اولیه صبح در جاده اصلی منطقه کمین کردند. در ساعت ٣٠:١١، چهار خودروی نظامی از نوع ایفا ظاهر شده و در کمین پیشمرگهها افتادند و با اولین رگبار نیروهای پیشمرگه، تمام آن چهار خودرو منهدم شدند و در میان سربازان تلفات جانی شامل کشته و زخمی بر جای ماند.
در همین حین، یک نیروی نظامی وابسته به تیپ باتوفای ارتش عراق از بخش شرقی منطقه برای کمک به نیروی شکستخورده به محل درگیری رسید. همچنین نیروی نظامی دیگری از فوج سهلجی، نیرویی وابسته به فوج افکنی و نیروهای بدر وابسته به لشکر زاخو به میدان نبرد رسیدند. در نتیجه، جنگ شدیدی میان نیروهای دولتی و پیشمرگه درگرفت که تا تاریکی هوا ادامه یافت، سپس نیروهای دولتی شکست خورده و به یگانهای نظامی خود عقبنشینی کردند.
پس از شکست ارتش عراق، نیروهای پیشمرگه محل را ترک کرده و به روستای بیغباری رفتند، سپس به سمت روستاهای بلیجانی، کورکا، هشارا و بری بریسکه حرکت کردند. آنها در طول روز مخفی میشدند و شبانه حرکت میکردند تا به مقر شاخه یک حزب رسیدند.
ارتش عراق در آن نبرد متحمل تلفات سنگینی شد، به طوری که حدود ١٢٠ سرباز و صاحبمنصب با رتبههای نظامی عالی کشته و زخمی شدند. در این نبرد دو تن از پیشمرگهها به نامهای صالح خیلافتی و حسین معروف به شهادت رسیدند و پیکر آنها به دست نیروهای نظامی رژیم افتاد. همچنین دو پیشمرگه زخمی شده و یک غیرنظامی به نام احمد یحیی طیب به شهادت رسید.
منابع:
١- محمد مراد، خهباتا چیا، بیرهاتن و سهرهاتیێن شۆڕهشا گولانێ دناڤبهرا ساڵین (١٧٦-١٩٨٩) دا، (چاپخانا کوردستانێ- زاخۆ- ٢٠٠٧).
٢- مسعود بارزانی، بارزانی و بزووتنهوهی ڕزگاریخوازی کورد، بهرگی چوارهم، ١٩٧٥-١٩٩٠ شۆڕشی گوڵان، بهشی دووهم، چاپی یهكهم، (چاپخانهی ڕوكسانا- ٢٠٢١).
(٢) دهستهی ئینسكلۆپیدیای پارتی دیموكراتی كوردستان، مێژووی پارتی دیموكراتی كوردستان – كۆنگره و كۆنفراس(پڕۆگرام و پهیرهوی ناوخۆ)، بهرگی یهكهم، چاپی یهكهم، چاپخانهی ڕۆژههڵات، ٢٠٢١).
(٣) حاجی میرخان دۆڵهمهری: گهڕان بهدوای دادپهروهریدا، بهرگی دووهم، چاپی دووهم، چاپخانهی ڕۆژههڵات- كوردستان- ٢٠٢١).


