Amediye Savaşı, Kürdistan Demokrat Partisi Amediye Bölge Komitesi'ne bağlı Peşmerge güçlerinin, 1985 yılı Kasım ayının 8'inde Behdinan bölgesinde gerçekleştirdiği bir dizi eylemdi. Baas rejimi tarafından kiralanan silahlı kişilerin birçok mevzi ve üssünü hedef alan güçler, kısa sürede 6 silahlı mevziyi ele geçirmeyi ve onlara ağır kayıplar verdirmeyi başardılar.  

Amediye, Güney Kürdistan'ın tarihi bir şehridir. Duhok ilinin doğusunda, 90 km uzaklıkta yer almakta olup, doğaya çok ilgi çekici bir manzara sunan bir kaya dağı üzerinde kurulmuştur([1]), özgürlük mücadelesi tarihinde bölge, Eylül ve Gulan devrimleri boyunca Peşmerge güçlerinin birçok destanına ve yiğitliğine tanıklık etmiştir([2]), bu da Amediye sakinlerinin ve çevresinin, Kürdistan'ın diğer tüm bölgeleri gibi özgürlüğe susamış ve diktatörlük yönetimini reddeden kimseler oldukları gerçeğini göstermektedir.

Kürdistan Demokrat Partisi Amediye Bölge Komitesi'ne bağlı Peşmerge güçlerinin, Kürdistan halkının haklarını savunmak ve Baas liderlerinin kulaklarına devrimin faaliyetlerine devam ettiğini ve bu hakları elde etmekten vazgeçmeyeceğini fısıldamak amacıyla sürdürdüğü gerilla savaşı ve eylemlerinin devamında, söz konusu güç, bölgedeki Baas rejimine bağlı bir dizi silahlı mevzi ve üssü hedef almak için plan yaptı. Bu kapsamda 1985 yılı Ekim ayının 8'inde, kiralanmış silahlı kişilerin birkaç üs ve mevzisine saldırdılar. Peşmergenin bu saldırısında kısa sürede o güçlerin üç mevzisini ele geçirmeyi başardılar, onlara ağır kayıplar verdirdiler ve birçok esir ve ganimet ele geçirdiler. Bu durum, Amediye Bölge Komitesi'nin devrim liderliğine gönderdiği ve tüm bilgileri ve silahlı kişilerin mevzilerinin ele geçirildiğini bildirdiği telgrafta yansımasını bulmuştur([3]).

Bu eylemin devamında Peşmerge gücü, bölgede Baas hükümetine bağlı (cahş) kiralık silahlı kişilerin üç mevzisini daha ele geçirmeyi başardı ki bunlar arasında Çiya Diwali Doski'nin silahlı adamları da vardı. Savaş meydanında üç silahlı kişinin cesedi kaldı ve üç silahlı kişiyi de esir aldılar. Peşmergenin bu savaş dizisindeki kazanımları 5 adet Kalaşnikof silah, 2 adet telsiz cihazı ve bir adet Diktaryov makineli tüfekten oluşuyordu.

Peşmergenin Baas hükümetinin silahlı güçlerinin üs ve mevzilerine yönelik bu saldırısında, Şehit Şaban Gafar örgütüne bağlı Muslih Nimet Gazi isimli bir Peşmerge şehit düştü ve bir Peşmerge de yaralandı. Şunu da belirtmek gerekir ki Kürdistan Peşmerge güçlerinin bu gerilla eyleminde (Gwyn Roberts) adındaki gazetecilerden biri Peşmerge ile omuz omuza yer almış ve savaş sahnelerini sinematik video kamerasıyla kaydetmiştir. Peşmergenin bu saldırıdaki başarısının yankı uyandırdığı ve hükümet güçlerini taciz etmedeki etkisi, devrim liderliğinin harekete geçmesine ve bir telgrafla Peşmerge gücünü tebrik etmesine yol açacak şekilde kendini göstermiştir. 

 

Kaynaklar:
  1. https://ckb.wikipedia.org/wiki/%D8%A6%D8%A7%D9%85%DB%8E%D8%AF%DB%8C
  2. Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Dördüncü Cilt, 1975-1990 Gulan Devrimi, İkinci Bölüm, Birinci Baskı, Roksana Matbaası, 2021.
  3. Hojin Mesud Serni, Şoreşa İlonê li Devera Behdinan 1061- 1975, Birinci Baskı, 2018([4]).

 

[1] - https://ckb.wikipedia.org/wiki/%D8%A6%D8%A7%D9%85%DB%8E%D8%AF%DB%8C

[2] - Hojin Mesud Serni, Şoreşa İlonê li Devera Behdinan 1061- 1975, Birinci Baskı, 2018, s.118, 172.

[3] - Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Dördüncü Cilt, 1975-1990 Gulan Devrimi, İkinci Bölüm, Birinci Baskı, Roksana Matbaası, 2021, s.62.

[4] - Mesud Barzani, aynı kaynak, s.62.