Biyografi 

Süleyman Khal Aal, 1913 yılında Erbil İli, Mergasor ilçesi, Piran nahiyesine bağlı Bardari köyünde doğdu. 21 Haziran 1932 tarihinde ailesiyle birlikte Türkiye'ye mülteci olarak gitti. 6 Ekim 1988 tarihinde Kürdistan'ın doğu kesiminde hayatını kaybetti ve orada defnedildi.

 

Mücadele Anıları 

1943 yılında İkinci Barzan Devrimi'nin saflarına katıldı, 12 Ekim 1943 tarihinde Kherazok polis karakolunun ele geçirilmesine katıldı, 10 Kasım 1943 tarihinde Mazne Polis Karakolu'nun ele geçirilmesine katıldı ve 8 Ağustos 1945 tarihinde Mergasor polis karakolunun ele geçirilmesine katıldı. 19 Ağustos 1945 tarihinde, Irak Askeri Mahkemesinin emriyle tüm taşınır ve taşınmaz mallarına el konuldu.

 

İkinci Barzan Devrimi'nin başarısızlığından sonra, 11 Ekim 1945 tarihinde Kürdistan'ın doğusuna gitti, ancak ailesi Kürdistan'ın güneyinde kaldı. 31 Mart 1946 tarihinde Mahabad'daki Kürdistan Demokratik Cumhuriyeti Ordusu'nun Barzan gücünde Peşmerge oldu ve Mahabad'daki Kürdistan Demokratik Cumhuriyeti'nin Saqiz cephesindeki savaşlara katıldı.

 

19 Nisan 1947 tarihinde Kuzey Kürdistan toprakları üzerinden (Khwakurk ve Barazagrawa Ovaları aracılığıyla) Sherwan ve Mazuri topraklarına dönen Peşmergelerden biriydi. 

Dönüşlerinden sonra, General Mustafa Barzani, 15 Mayıs 1947 tarihinde Argosh köyünde yoldaşlarıyla bir toplantı yaptı ve onlara kalmaya veya Sovyetler Birliği'ne gitmeye karar verme izni verdi; tüm yoldaşları devam edip Sovyetler Birliği'ne gitmeye karar verdi. 23 Mayıs 1947 tarihinde General Mustafa Barzani'ye Sovyetler Birliği'ne kadar eşlik etti ve Qatur Deresi Muharebesi ile Mako Köprüsü Muharebesi'ne katıldı; birçok zorluk ve ağır çalışmadan sonra, 18 Haziran 1947 tarihinde İran ile Sovyetler Birliği arasındaki sınırda yer alan Aras Nehri'ni geçerek Sovyetler Birliği'ne girdi.

Sovyetler Birliği'ne varışlarından sonra, 19 Haziran 1947 tarihinde, tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde, dikenli tellerle çevrili ve bir grup asker tarafından korunan ıssız bir toplulukta kırk gün boyunca tutuldular; yemek, kıyafet ve ulaşım konusunda savaş esiri muamelesi gördüler. Daha sonra, Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan'ın Ağdam, Laçın, Ayvlakh ve Kelbajar bölgelerine dağıtıldılar. 10 Aralık 1947 tarihinde Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de Hazar Denizi kıyısındaki bir kışlaya nakledildiler ve aynı ayın 23. gününde kendilerine askeri üniformalar verildi ve Azerbaycanlı subayların gözetiminde günde sekiz saat eğitim aldılar. Aynı zamanda, günde dört saat boyunca bazı yoldaşlarına, okuryazar yoldaşları tarafından Kürtçe dil dersleri verildi.

Cafer Bagrov'un yoldaşlarına kötü muamele etmesinin ardından, Barzani askeri kampını Azerbaycan'dan Özbekistan'ın başkenti Taşkent yakınlarındaki Chirchik topluluğuna taşımaya karar verdi; burada askeri eğitimlerine devam edeceklerdi.

1949 Mart ayında, o ve arkadaşları trenle Sovyetler Birliği'nin kırsal köylerine birimler ve gruplar halinde dağıtıldılar ve Kolhoz çiftliklerinde (halkın devletten kiraladığı ve sonra devlet payını geri ödediği topraklar) çalıştılar.

General Barzani'nin Stalin'e gönderdiği çok sayıda mektup ve büyük çabanın ardından, Stalin'in eline Barzani'nin yoldaşlarının sorunlarını tartıştığı bir mektup ulaştı ve Stalin derhal Barzani'nin yoldaşlarının durumunu araştırmak için bir komite oluşturmaya karar verdi; nihayetinde komitenin kararı hepsini Vrivski şehrinde toplamaktı, bu yüzden 1951 Kasım ayında Sovyet şehri Vrivski'ye gitti.

Irak'ta 14 Temmuz 1958 devrimini takiben ve General Mustafa Barzani'nin dönüşü üzerine, 25 Şubat 1959 tarihinde, hem Üçüncü ve Yedinci Maddeler hem de onuncu Maddenin (A) bölümü uyarınca ve 11 madde ile birlikte çalışılarak, 1959 tarihli ve 19 sayılı değiştirilmiş yasa uyarınca, o ve yoldaşları genel aftan yararlandılar.

1958 yılında, Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kuruldu, bahsi geçen kişi 16 Nisan 1959 tarihinde, Güney Irak'taki Basra limanı üzerinden Groza gemisiyle arkadaşlarıyla birlikte Kürdistan'a döndü.

1961 yılında Eylül Devrimi'ne katıldı ve savaşlarda yer aldı; 1975 yılında, Eylül Devrimi'nin başarısızlığından sonra, mülteci olarak İran krallığına gitti ve 1982 yılında Zewa topluluğunun bombalanması sırasında yaralandı. Vefat edene kadar Zewa'da kaldı.

Kaynaklar:

  1. Hamid Gerdi, Puxtêy Mêjûname, Birinci Baskı, (Erbil - Aras Basım ve Yayın Kurumu - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2004Z).

  2. Şa'ban Ali Şa'ban, Hendêk Zanistî Siyasî u Mêjûyî, Üçüncü Baskı, (Erbil - Rojhilat Matbaası - 2013Z).

  3. Salih Yusuf Sufi, Kronolociya Kurdistanê u Cihanê, Birinci Baskı, İkinci ve Üçüncü Cilt (Duhok - Duhok Valiliği Matbaası - 2013Z).

  4. Ömer Faruki, Serdar Dana Zendegi ve Mobarezat-e Marhum Mella Mustafa Barzani, İkinci Baskı, (Erbil - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2002Z).

  5. Karwan Muhammed Mecid, Barzaniyekan le Mahabade we bo Sovyet, Birinci Baskı, (Süleymaniye - Peywend Matbaası - 2011Z).

  6. Le Yadtaşti Fermandey Şehid Heso Mirxan Cajoki, 62 Roj le gel Barzani da Çûni Barzaniyekan bo Yekêti Sovyet, Birinci Baskı (Erbil - Roşinbiri Matbaası - 1997Z).

  7. Leys Abdülmuhsin Cevad El-Zubeydi, Sevret 14 Temuz 1958 fi El-Irak, (Bağdat - Daralreşid lilneşr - 1979M).

  8. Mesud Barzani, Barzani u Bizutnewey Rizgarixwazi Kurd 1931 - 1958, (Duhok - Xebat Matbaası - 1998Z).

  9. Necef Kulu Pessiyan, Le Mahabadi Xwênawiyewe heta lêwarekani Aras, Çev. Şevket Şeyh Yezdin, Birinci Baskı, (Pirman - Kürdistan Demokrat Partisi'nin Altın Jübilesi - 1996Z).

  10. K.D.A., dosya numarası AI-10, Mustafa Barzani'nin Sovyetler Birliği'ne giden yoldaşlarının listesi, belge Segvan Halo tarafından sunulmuştur, 2016.

  11. K.D.A., dosya numarası HB-164, Kürdistan Demokrat Partisi, Barzani Karargahı, Barzan Bölgesi Yüksek Komitesi, formu Süleyman Hal Aal y Ahmed, Pirmam, 1 Kasım 2018.

  12. K.D.A., dosya numarası 195-ZB, Süleyman Sabir Süleyman ile Sami Abdi tarafından yapılan röportajın metni, Pirmam, 9 Şubat 2020.