Irak hükümetinin bu kez başlattığı savaş, kapsamlı bir askeri plan ve Kürdistan'ın çeşitli bölgelerinde kesin sonuç almaya yönelik hazırlıklarla başladı. Hükümet, Akre'nin tepelerinde art arda saldırılar, topçu ateşleri ve yoğun bombardımanla Peşmerge mevzilerine büyük baskı uyguladı. Bu yoğun baskı, mühimmat ve cephane eksikliği sonucunda Peşmerge, o mevzilerden geri çekilerek Peres Dağı'na geçti. Bu savunma hattının çökmesiyle, Akre ve Şeyhan güçlerinin karargâhı Şermin Mağarası'nda bulunan komuta merkezi Hiso Mirxan Dolemeri hükümet güçlerinin saldırı ve tacizlerine maruz kaldı. Hükümetin saldırıları Peşmerge güçleri tarafından püskürtülüyor ve onlara büyük zayiat verdiriliyordu. Peşmerge, ordunun ve Caşların her saldırısını püskürttüğünde silahlarına da el koyuyordu. Ancak hükümet; yoğun askeri güç, Caşlar ve uzun menzilli topçular ile savaş uçaklarının desteğiyle saldırılarına devam etti.
Hükümet güçlerinin art arda gerçekleştirdiği saldırılar sonucunda, Ömer Ağa Dolemeri komutasındaki Peşmerge güçlerinin savunduğu bazı bölgeler ve Şuş köyü ele geçirildi. Peşmerge bu bölgeleri geri almak için plan yaptı, çünkü bu yerler tekrar Peşmerge'nin kontrolüne geçmezse, kuvvet karargâhının başka bir yere taşınması gerekecekti. Peşmerge'nin hükümet güçlerine yönelik saldırı planı üç koldan hazırlandı. Bir kol, Ömer Ağa Dolemeri komutasında Şuş köyünün batısına saldırı düzenleyecekti. Diğer bir güç, doğu tarafında Hacı Mirxan Dolemeri ve Mela Uzeyir Zêweyî komutasında, bir diğer güç ise Güney'den Hürmüz Melek Çeko Mesihi komutasında onları kuşatmak üzere yollarını kesecekti.
Peşmerge'nin bu saldırısında hükümet güçleri büyük bir yenilgiye uğradı, mevzilerini terk ettiler ve ölülerini savaş meydanında bıraktılar. Hükümet güçlerinin komutanı Albay (Akid Rükn) Saeb Hardan neredeyse esir alınmak üzereydi, ancak o esnada Peşmerge komutanı Ömer Ağa yaralandı ve Peşmergeler onunla ilgilenmek zorunda kaldı. Bu durum hükümet komutanına kaçma fırsatı verdi ve Peşmergelerin elinden kurtuldu.
Ömer Ağa yaralanması nedeniyle savaş alanından tedavi için ayrıldıktan sonra yerine Hürmüz Melek Çeko geçti. Irak ordusu, 27 Haziran 1963 tarihinde bölgedeki Peşmergeleri tamamen temizlemek için yeni ve geniş kapsamlı bir saldırı başlattı. Özellikle öğleden sonra çatışmalar şiddetlendi, ancak Peşmerge mevzilerini çok sert bir şekilde savundu. Sonunda bu saldırıyı da püskürterek hükümet güçlerini geri çekilmeye zorladılar ve 12 cenazeyi savaş meydanında bıraktılar. Peşmergelerin eline geçen Irak ordusuna ait (1045) numaralı ve 28 Haziran tarihli bir telgrafta, bu savaşta 27 ölü ve 51 yaralı verdiklerini itiraf etmişlerdi.
Hükümet güçlerinin Şermin Mağarası'ndaki karargâhı ele geçirmek için yaptığı tüm saldırı ve hamlelerden sonra, hedefine ulaşamadığı gibi büyük bir yenilgiye ve ağır kayıplara uğradı. Çünkü Şuş bölgesinde Hürmüz Melek Çeko komutasındaki Peşmerge öyle bir direniş gösterdi ve mevzilendi ki, hükümet güçlerinin hiçbir ilerleme kaydetmesine izin vermedi. Bu yüzden mecburen güçlerini Dinartê ve Peres Dağı'na kaydırdılar.
Kaynaklar:1- Karwan Cewher Muhammed, İdris Barzani 1944- 1987 Kürt Özgürlük Hareketinde Yaşamı, Siyasi ve Askeri Rolü, Hêvî Matbaası, Erbil, 2019.
2- Weli Zübeyr Hostan, Barzan Devrimleri ve Ayaklanmalarında Bazı Olaylar ve Yaşanmışlıklar, 1. Baskı, Rojhilat Matbaası, Erbil, 2017.
3- Hacı Mirxan Dolemeri, Adalet Arayışında, Birinci Cilt, İkinci Baskı, İsra Matbaası, Tahran, 2021.
4- Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Üçüncü Cilt, Birinci Bölüm, Eylül Devrimi 1961-1975, 1. Baskı 2004.
5- Arî Kerim, Eylül Devriminden Canlı Bazı Sayfalar, Xebat Matbaası, Duhok 1999.


