جنگ زمبیلفروش یکی دیگر از رویاروییهای نیروی پیشمرگ کوردستان با ارتش رژیم بعث است. در ٢٢ مارس ١٩٨٠ در منطقه باتوفا، گروهی از پیشمرگان در مسیر یک جاده اصلی، کمینی برای یک نیروی نظامی ارتش عراق ایجاد کردند که در نتیجه، نیروی ارتش در کمین گرفتار شده و خسارات سنگینی متحمل شدند. در این هنگام، نیروی دیگری وابسته به تیپ باتوفای ارتش عراق برای پشتیبانی و یاری رساندن به نیروی شکستخورده به محل رویداد رسیدند، با رسیدن آنها درگیری و نبردی سخت میان نیروی پیشمرگ و سربازان ارتش روی داد که چندین ساعت به طول انجامید. در نهایت، نیروی پیشمرگ نیروهای ارتش عراق را شکست داده و آنها را مجبور کردند با متحمل شدن خسارات جانی و مادی زیاد، به سوی مواضع پیشین خود عقب‌نشینی کنند.
پس از شکست انقلاب سپتامبر سال ١٩٧٥، رژیم بعث تمام توان و تلاش خود را برای جلوگیری از بازگشت دوباره انقلاب کورد و محدود کردن فعالیت‌های پیشمرگان به کار گرفت. بدین منظور، چندین نیروی مسلح مزدور از میان کوردها که هوادار و گوش‌به‌فرمان خودشان بودند را به عنوان گروهان ویژه (مفارز خاصه) تشکیل داد. علاوه بر آن، پس از شعله‌ور شدن جنگ میان عراق و ایران در سپتامبر ١٩٨٠، چندین فوج خفیف (سبک) ایجاد کرد که به واسطه آنها هزاران کورد مسلح شدند. با این حال، سراسر کوردستان را با نیروی نظامی عظیمی متشکل از لشکر، تیپ و فوج، با پشتیبانی سلاح‌های سنگین، تانک، توپ و هواپیمای جنگی پوشانده بود.[1].
در مورد انقلاب نیز پس از برگزاری کنگره نهم حزب دمکرات کوردستان در نوامبر ١٩٧٩ در روژههڵاتی کوردستان (کوردستان ایران)[2]، در پرتو تصمیمات کنگره، تدارک برای بازگرداندن نیروی پیشمرگ در قالب دسته‌ها و گروهان‌های ویژه به کوردستان دیده شد، به منظور برقراری ارتباط با هواداران انقلاب و آغاز کار تشکیلاتی در داخل شهرها و انجام فعالیت‌های پیشمرگانه‌ای.[3].
این بود که در ٢٢ مارس ١٩٨٠، نیرویی که نزدیک به (٥٥) پیشمرگ بودند، به فرماندهی علی قادر، عثمان قاسم، سعدو کورکی و عمر علی که به چهار دسته تقسیم شده بودند، در حالی که سرگرم کار و ماموریت پیشمرگانه‌ای در باتوفای منطقه بادینان بودند، اطلاعاتی دریافت کردند که صدام حسین، رئیس‌جمهور وقت رژیم عراق، از منطقه بازدید می‌کند. طبیعتاً این برای آن نیروی پیشمرگ فرصتی مناسب بود که در آن لحظه عملیاتی انجام دهند. بدین منظور، صبح زود در یکی از جاده‌های اصلی منطقه کمینی ایجاد کردند. ساعت ٣٠ : ١١، (٤) خودروی نظامی از نوع ایفا نمایان شدند و در کمین پیشمرگان افتادند. با اولین رگبار تیراندازی پیشمرگان، هر چهار خودروی نظامی منهدم شدند و تلفات و زخمی‌های بسیاری برای سربازان رژیم عراق بر جای ماند.[4].
در این هنگام، یک نیروی نظامی وابسته به تیپ باتوفای ارتش عراق از بخش شرقی منطقه به منظور یاری رساندن به نیروی شکستخورده به محل درگیری رسید. همچنین نیروی نظامی دیگری وابسته به فوج دشتِ چی و نیروی وابسته به فوج آڤگنی و نیروی بدر که وابسته به لشکر زاخو بود، به سوی میدان جنگ آمدند. در نتیجه، میان نیروهای حکومت و نیروی پیشمرگ نبردی سخت روی داد و تا تاریکی شب ادامه یافت. سپس نیروهای حکومت شکست خورده و به سوی یگان‌های نظامی خود عقب‌نشینی کردند. پس از شکست نیروهای ارتش عراق، نیروی پیشمرگ محل رویداد را ترک کرده و به سوی روستای بیغه‌باری و سپس به سوی روستاهای بلیجانی، کورکا، هشارا و بری بریسک رفتند و در طول روز پنهان شده و شب‌ها حرکت می‌کردند تا اینکه به مقر لِق ١ رسیدند.
در آن جنگ، ارتش رژیم عراق خسارت جانی بسیاری دید که عبارت بود از کشته و زخمی شدن نزدیک به (١٢٠) سرباز و درجه‌دار. در این داستان، دو پیشمرگ به نام‌های صالح خیلافتی و حسین معروف شهید شدند که پیکرشان به دست نیروهای نظامی رژیم افتاد. همچنین دو پیشمرگ دیگر مجروح شدند و یک شهروند غیرنظامی اهل منطقه به نام احمد یحیی طیب شهید شد().
منابع:١- محمد مراد: خه‌باتا چیا (مبارزه کوهستان)، خاطرات و سرگذشت‌های انقلاب گولان در میان سال‌های (١٧٦-١٩٨٩)، انتشارات کوردستان – زاخو، ٢٠٠٧.
٢- مسعود بارزانی: بارزانی و جنبش رهایی‌بخش کورد، جلد چهارم، ١٩٧٥-١٩٩٠ انقلاب گولان، بخش دوم، چاپ اول، انتشارات روکسانا، ٢٠٢١.
[1] مسعود بارزانی: بارزانی و جنبش رهایی‌بخش کورد، جلد چهارم، ١٩٧٥-١٩٩٠ انقلاب گولان، بخش دوم، چاپ اول، انتشارات روکسانا، ٢٠٢١، ص ٩-١٠.
[2] هیئت دایرةالمعارف حزب دمکرات کوردستان: تاریخ حزب دمکرات کوردستان – کنگره و کنفرانس‌ها (برنامه و آیین‌نامه داخلی)، جلد اول، چاپ اول، انتشارات روژهلات، ٢٠٢١، ص ٣٦٩.
[3] حاجی میرخان دولمری: گشت‌وگذاری در پی عدالت، جلد دوم، چاپ دوم، کوردستان – ٢٠٢١، ص ٢٥٢.
[4] محمد مراد: خه‌باتا چیا (مبارزه کوهستان)، خاطرات و سرگذشت‌های انقلاب گولان در میان سال‌های (١٧٦-١٩٨٩)، انتشارات کوردستان – زاخو، ٢٠٠٧، ص ١١٨.