Aziz Muhammed Kadir, 1916 yılında Erbil ilinin Mergesor ilçesine bağlı Mezni nahiyesinin Xelan köyünde dünyaya geldi. 1975 yılında Eylül Devrimi yenilgisinden sonra İran'a göç etti, 1981 yılında İran'da vefat etti.
Mücadele Hayatı22 Mayıs 1947 tarihinde General Mustafa Barzani'ye Sovyetler Birliği'ne giden yolda eşlik etmiş, Kotol (Kutur) savaşı ve Maku köprüsü savaşında yer almış, büyük zorluk ve yorgunluklardan sonra 18 Haziran 1947 tarihinde İran ile Sovyetler Birliği sınırında bulunan Aras Nehri üzerinden Sovyetler Birliği'ne geçiş yapmıştır.
Sovyetler Birliği'ne ulaştıktan sonra, 19 Haziran 1947 tarihinde tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde, dikenli tellerle çevrili üstü açık bir kampta kırk gün boyunca tutuldular. Burada askerler tarafından gözetim altında tutuldular; yemek, kıyafet ve ulaşım açısından savaş esiri muamelesi gördüler. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'ndeki Ağdam, Laçın, Ayulah ve Kelbecer bölgelerine dağıtıldılar. 10 Aralık 1947 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de Hazar Denizi kıyısındaki bir askeri kampa nakledildiler. Aynı ayın 23 tarihinde kendilerine askeri kıyafetler verildi ve Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günde sekiz saat askeri eğitim aldılar. Aynı zamanda günlük dört saat boyunca okuma yazma bilen bazı yoldaşları tarafından kendilerine Kürtçe öğrenme dersleri verildi.
Cafer Bagirov'un Barzani'nin yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 29 Ağustos 1948 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nden Özbekistan'ın başkenti Taşkent yakınlarındaki Çırçık topluluğuna taşınmasına karar verildi ve orada askeri eğitime devam ettiler.
Mart 1949 tarihinde yoldaşlarıyla birlikte grup ve takım halinde trenle Sovyetler Birliği'ndeki kollektif köylere dağıtıldılar ve kolhoz tarlalarında (halkın devletten kiraladığı ve daha sonra devlete payını verdiği arazilerde) çalıştılar.
General Barzani'nin Stalin'e gönderdiği birçok mektup ve büyük çabalardan sonra, nihayet Barzani'nin yoldaşlarının yaşadığı sıkıntıları anlattığı bir mektup Stalin'e ulaştı. Stalin derhal Barzani'nin yoldaşlarının durumunu incelemek üzere bir komisyon kurulması talimatını verdi ve komisyonun kararı hepsinin Vriviski şehrinde toplanmaları yönünde oldu. Bu nedenle, adı geçen kişi Kasım 1951 ayında Sovyetler Birliği'ndeki Vriviski şehrine gitti.
1958 yılında Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kurulduğunda, kendisi 16 Nisan 1959 tarihinde yoldaşlarıyla birlikte Groziya gemisiyle Irak Cumhuriyeti'nin güneyindeki Basra limanı üzerinden Kürdistan'a geri döndü.
1961 yılında Peşmerge güçlerine Eylül Devrimi katıldı ve savaşlarda yer aldı. 1975 yılında Eylül Devrimi yenilgisinden sonra İran'a göç etti, 1976 yılında tekrar Gulan Devrimi Peşmerge güçlerine katıldı ve faaliyetler ile savaşlarda yer aldı.
Kaynaklar:1- Hamid Gevheri, Barzani Madalyası En Yüksek Onur Ödülü, Cilt 1, (Erbil- Hacı Haşim Matbaası- 2015).
2- Hamid Gerdi, Tarih Özeti, Birinci Baskı, (Erbil- Aras Basım ve Yayın Kurumu- Eğitim Bakanlığı Matbaası- 2004).
3- Şaban Ali Şaban, Bazı Siyasi ve Tarihi Bilgiler, Üçüncü Baskı, (Erbil- Rojhilat Matbaası- 2013).
4- Ömer Faruki, Serdar Dana Merhum Molla Mustafa Barzani'nin Hayatı ve Mücadelesi, İkinci Baskı, (Erbil- Eğitim Bakanlığı Matbaası- 2002).
5- Abdurrahman Mela Habib Ebubekir, 1931- 1991 Arasında Barzan Aşireti, Birinci Baskı, (Erbil- Kültür Bakanlığı Matbaası- 2001).
6- Abdullah Gafur, Erbil Coğrafya Sözlüğü, (Erbil- Kürt Akademisi Yayınları- Hacı Haşim Matbaası- 2015).
7- Karvan Muhammed Mecid, Mahabad'dan Sovyetlere Barzaniler, Birinci Baskı, (Süleymaniye- Peyvend Matbaası- 2011).
8- Şehit Komutan Hasso Mirhan Jajoki'nin Günlüklerinden, Barzanilerin Sovyetler Birliği'ne Gidişi ve Barzani ile Geçen 62 Gün, Birinci Baskı, (Erbil- Roşinbiri Matbaası- 1997).
9- Leys Abdülmuhsin Cevad El-Zübeydi, Irak'ta 14 Temmuz 1958 Devrimi, (Bağdat- Dar El-Reşid El-Neşr- 1979).
10- Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi 1931- 1958, (Duhok- Xebat Matbaası- 1998).
11- Necef Kulu Pesiyan, Kanlı Mahabad'dan Aras Kıyılarına, Çeviren: Şevket Şeyh Yezdin, Birinci Baskı, (Pirmam- Kürdistan Demokrat Partisi Altın Jübilesi- 1996).