Haydar Muhammed Emin, 1927 yılında Erbil şehrinde doğmuştur. 1946 yılında lise son sınıf sınavlarına hapishanede girmiştir. 1948 yılında Bağdat Eğitim Üniversitesi İngilizce bölümüne kabul edilmiş ve 1953 yılında Bağdat Eğitim Üniversitesi İngilizce bölümünden lisans derecesini almıştır. 1953 yılında Kürt davasındaki mücadelesinden dolayı kendisine devlet memurluğu hakkı verilmemiş ve geçimini sağlamak için Bağdat'ta özel bir şirkette çalışmıştır. 1957 yılında Hille ortaokuluna öğretmen olarak atanmıştır. 1958 yılında Irak Krallık rejiminin yıkılmasından sonra Erbil Eğitim Müdürlüğü'ne dönmüş ve öğretmen olarak çalışmıştır. 1958 yılında Erbil İlköğretim Öğretmen Enstitüsü'nde İngilizce öğretmeni olmuştur.
16 Ocak 1960 tarihinde kalp durması sonucu Erbil şehrinde hayatını kaybetmiştir. 22 Ocak 1960 tarihinde Kürdistan Demokrat Partisi'nin organı olan Xebat gazetesi, onun vefat haberini yayınlamıştır. Kürdistan Demokrat Partisi Sekreteri ve Kürdistan Öğretmenler Sendikası Erbil şubesi ailesine başsağlığı dileklerini iletmişlerdir. Kürtçe, Arapça ve İngilizce dillerini biliyordu.
İş Yaşamı1942 yılında, Kürt davası mücadelesi nedeniyle Erbil valisi tarafından tutuklanan avukat Avni Yusuf Ahmet (1988 - 1908), Doktor Cafer Muhammed Kerim (1910 - 2000 - ki kendisi Doktor Cafer Feyli olarak bilinirdi) ve Hasan Taha Abdulaziz (1915 - 1999 - ki kendisi Hasan Kettani olarak bilinirdi) için Erbil Valiliği önünde düzenlenen gösteriye katılmıştır. 1946 yılında Parti saflarına katılmıştır. 1948 yılında tutuklanmış ve lise bitirme sınavlarına hapishanede girerek başarılı olmuştur. 1948 yılında Irak Genel Öğrenciler Birliği kongresinin (Aslanlar Kongresi) delegesi olmuştur.
1948 yılında Irak Genel Öğrenciler Birliği'nin (Aslanlar Kongresi) liderlik üyesi olmuştur. 1949 yılında siyasi faaliyetlerinden dolayı tutuklanmıştır. 1953 yılında Kürdistan Öğrenciler Birliği'nin kurucuları arasında yer almıştır. 1953 yılında Kürdistan Öğrenciler Birliği'nin birinci kongresi için hazırlık komitesi üyesi olmuştur. 1953 yılında Kürdistan Öğrenciler Birliği'nin birinci kongresinde Yönetim Kurulu üyeliğine seçilmiş ve kısa bir süre sonra Kürdistan Öğrenciler Birliği sekreteri olarak atanmıştır. 1953 yılında Kürdistan Demokrat Gençlik Birliği'nin kurucuları ve liderlik üyeleri arasında yer almıştır. 1959 yılında Kürdistan Birleşik Demokrat Partisi'nin İkinci Şube Komitesi'ne bağlı Erbil Bölge Komitesi sorumlusu olarak atanmıştır.
1959 yılında Hazırlık Kurulu üyesi olmuştur. Kürdistan Demokrat Partisi'nin Dördüncü Kongresi - Irak. 1959 yılında Kürdistan Demokrat Partisi'nin Dördüncü Kongresi - Irak'ın Bağdat şehrindeki delegesi olmuştur. 10 Ocak 1959 tarihinde, Irak Sosyalist Arap Baas Partisi'nin terör girişiminde yaralanan Zaim Rukin Abdulkerim Kasım'ın (1914 - 1963) iyileşmesi ve hastaneden taburcu olması vesilesiyle Kürdistan Demokrat Partisi - Irak adına Erbil'deki Xebat gazetesi merkezinde halka hitaben bir konuşma yapmıştır. 15 - 17 Ağustos 1960 tarihlerinde Kürdistan Öğretmenler Birliği'nin ikinci kongresinde (Şaklava İkinci Kongresi) Erbil ili delegesi olmuştur. 1960 yılında kongre delegeleri tarafından Kürdistan Demokrat Partisi Merkez Komitesi'nin (Beşinci Kongre) yedek üyeliğine seçilmiştir. 1960 yılında Kürdistan Öğretmenler Birliği Erbil şubesi sekreteri olmuştur.
Kaynaklar :1 - Salih Reşid (hazırlayan), Mam Celal: Ömür Görüşmesi, Gençlikten Cumhurbaşkanlığı Sarayına, Birinci Cilt, (Süleymaniye – Karo Basımevi – 2017), s. 40, 65.
2 - Sadi Yusuf, Mücadeleci Haydar Muhammed Emin'in Anısına, Parti Merkez Komitesi Adayı, Xebat Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi'nin Organı, Sayı 937, Erbil, Cuma, 13 Ağustos 1999, s. 7.
3 - Şıwan Muhammed Emin Taha Xoşnav, (1958 – 1963) Yılları Arasında Erbil: Siyasi Duruma Dair Bir İnceleme, (Erbil – Rojhilat Basımevi – 2012), s. 186.
4 - Cemal Nebez, Bir Daha Geri Gelmeyecek O Günlerin Anıları, (Süleymaniye – Şıvan Basımevi – 2017), s. 41, 417 - 418, 513.
5 - Mam Celal, Xebat nereden geldi ve nasıl Partinin organı oldu? Ve nasıl yönetiliyordu?, Xak Dergisi, Sayı 55, Yıl 5, Süleymaniye, Diler Ofset Basımevi, 10 Ocak 2002, s. 5.
6 - Mam Celal, Öğrenci Kongresi Yılları, Beşinci Bölüm, Xak Dergisi, Sayı 14, Yıl 2, Süleymaniye, Diler Ofset Basımevi, 10 Ağustos 1998, s. 6, 8.
7 - Öğretmen Haydar Muhammed Emin Allah'ın rahmetine kavuştu, Xebat Gazetesi (Mücadele), Kürdistan Demokrat Partisi'nin Organı, Sayı 413, Yıl 2, Bağdat, Pazartesi, 23 Ocak 1961, s. 2.
8 - Mücadelecinin Anısına Haydar Muhammed Emin, Parti Merkez Komitesi Adayı, Xebat Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi'nin Organı – Birlik, Sayı 937, Erbil, Cuma, 13 Ağustos 1999, s. 7.
9 - Saman Kerim Mahmud, Kürdistan Öğrenciler Birliği 1953 – 1975, (Kerkük – Kerkük Kültür ve Sosyal Derneği – 2010), s. 34, 58.
10 - Sirvan Osman, Işıltılı Bir Tarih ve Bitmeyen Bir Kervan, (Erbil – Rewşenbîrî Basımevi – 2014), s. 41.
11 - Sıddık Celizade, Allah Rahmet Eylesin, Pak Ruhuna Dair Emanet ve Vefa Dolu Birkaç Söz Haydar Muhammed Emin, Birayetî Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi'nin Organı – Birlik, Sayı 1922, Erbil, Cumartesi, 16 Nisan 1994, s. 4.
12 - Abdulsettar Tahir Şerif, Kürdistan Devrimci Partisi Tarihi, İkinci Baskı, (Bağdat – Devrimci Yayınları – 1979), s. 142.
13 - İrfan Aziz Aziz, Kürdistan Öğrenci Birliği Kongre ve Konferansları, (Erbil – Kürdistan Öğrenci Birliği Tarihini Yazma Projesi – Rojhilat Matbaası – 2012), s. 18.
14 - Öğretmenin Son Yolculuğu Haydar Muhammed Emin, Rojî Nû, Sayı 11, Yıl 1, Süleymaniye, Kameran Matbaası, Şubat 1960, s. 100.
15 - Kürdistan Demokrat Partisi Beşinci Kongresi, Rojî Nû Dergisi, Sayı 3, Yıl 1, Süleymaniye, Kameran Matbaası, Haziran 1960, s. 56.
16 - Şaklava'da Kürt Öğretmenlerin İkinci İç Kongresi, (Süleymaniye – Öğretmenler Sendikası Süleymaniye Şubesi – Jîn Matbaası – 1960), s. 109.
17 - Özel Bir Görüşmede Başkan Talabani (K.Ö.B)'nin Kuruluş Detaylarını Açıklıyor, Xebata Qutabiyan Dergisi, Kürdistan Öğrenci Birliği'nin Organı, Sayı 109, Erbil, Roksana Matbaası, Haziran 2012, s. 9.
18 - Mam Celal, İyi Özelliklere, İnsani Hasletlere, Nadir Niteliklere ve Yüksek Ahlaka Sahip Mücadeleci, Yekîtî Gazetesi, Kürdistan Yurtseverler Birliği'nin Merkez Gazetesi, Sayı 384, Yıl 8, Süleymaniye, Cuma, 5 Ağustos 2000, s. 3.
19 - Mam Celal, Kürdistan Öğrenci Birliği'nin Kuruluşunun 46. Yıl Dönümü Vesilesiyle, Yekîtî Gazetesi, Kürdistan Yurtseverler Birliği'nin Merkez Gazetesi, Sayı 306, Yıl 7, Süleymaniye, Cuma, 19 Şubat 1999, s. 5.
20 - Şaklava'da Kürt Öğretmenlerin İkinci İç Kongresi Üyelerinin İsimleri, Hetaw Dergisi, Sayı 184, Yıl 7, Erbil, Kürdistan Matbaası, Çarşamba, 31 Ağustos 1960, s. 19.
21 - 15 - 17 Ağustos 1960 tarihlerinde Şaklava'da gerçekleştirilen İkinci Kürt Öğretmenler Kongresi'ne Katılan Öğretmenlerin İsimleri, Dengê Kurd Gazetesi, Sayı 19, Yıl 1, Bağdat, Mehabad Matbaası, Pazartesi, 22 Ağustos 1960, s. 3.
22 - Newzad Fu'ad Reşîd, Kürdistan Demokratik Gençlik Birliği Tarihinden Bir Demet Gül, İkinci Cilt, (Erbil – Sekreterlik Bürosu – Kürdistan Demokratik Gençlik Birliği – Welat Matbaası – 2018), s. 14.