Biyografi

1927 yılında Erbil ilinin Mergesor ilçesine bağlı Goretu nahiyesinin Zirar köyünde doğmuştur. Sovyetler Birliği'ne gitmeden önce evliydi ve eşinin adı Megrum Malxo Hecî idi. 1947 yılında Sovyetler Birliği'ne gittikten sonra orada Halima ile evlilik hayatı kurmuş; Rustem, Hesen ve Fatma Hoşewî adlarında iki erkek ve iki kız çocuk sahibi olmuşlardır. Sovyetler Birliği'nde vefat etmişlerdir, sadece Ayşe hayatta kalmıştır. Sovyetler Birliği'nden döndükten sonra Hoşewî Sofî Mihemed, 1959 yılında okul hizmetlisi olarak atanmış, Eylül Devrimi'nin çöküşünden sonra 1975 yılında kendi memleketine yerleşmiş, 1978 yılında Baas rejimi tarafından Soran kompleksine taşınmıştır; Kürtçe ve Rusça dillerini bilmekteydi.

Mücadele Tarihi

İkinci Barzan Devrimi'nin çöküşünden sonra 1945 yılının Ekim ayının 11'inde, Mustafa Barzani ve yoldaşlarıyla birlikte Doğu Kürdistan'a geçtiler. Mahabad'da Kürdistan Demokratik Cumhuriyeti'nin kurulmasından sonra, 1946 yılının Mart ayının 31'ünde Barzan gücü çerçevesinde cumhuriyeti savundu.

Mahabad'daki Kürdistan Cumhuriyeti'nin yıkılışından ve Barzani'nin Doğu Kürdistan'dan Güney Kürdistan'a dönüşünden sonra, Doğu Kürdistan'da Neqede ve Şino savaşlarına katıldı, ayrıca 1947 yılının Nisan ayının 19'inde (Xwakurk ve Berazger ovası yoluyla) Kuzey Kürdistan topraklarından Şêrwan ve Mizurî bölgesine dönen peşmergeler arasındaydı.

Döndükten sonra General Mustafa Barzani 1947 yılının Mayıs ayının 6'sinde Ergoş köyünde yoldaşlarıyla bir toplantı yaparak onları kalma veya Sovyetler Birliği'ne gitme konusunda serbest bıraktı. Orada tüm yoldaşları devam etme ve Sovyetler Birliği'ne gitme kararı aldılar. 1947 yılının Mayıs ayının 23'unda General Mustafa Barzani'ye Sovyetler Birliği'ne doğru eşlik etti. Qetur halk savaşına ve Mako köprüsü savaşına katıldı. Büyük zorluk ve yorgunluktan sonra, 1947 yılının Haziran ayının 18'inde, İran ile Sovyetler Birliği sınırında bulunan Aras Nehri üzerinden Sovyetler'e geçti.

Sovyetler Birliği'ne ulaştıktan sonra, 1947 yılının Haziran ayının 19'ünde tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde dikenli tellerle çevrili üstü açık bir kampta kırk gün tutuldular. Bir grup asker tarafından korunuyorlardı ve yiyecek, giyecek ve hareket etme açısından savaş esiri muamelesi gördüler. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağdam, Laçın, Ayulax ve Kelbecer bölgelerine dağıtıldılar. 1947 yılının Aralık ayının 10'inde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de Hazar Denizi kıyısındaki bir askeri kampa nakledildiler. 23'sinde kendilerine askeri üniformalar verildi ve Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günde sekiz saat askeri eğitim aldılar. Aynı zamanda, okuma yazma bilen bazı yoldaşları tarafından günde dört saat Kürtçe öğrenme dersleri verildi.

Cafer Bağırov'un yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 1948 yılının Ağustos ayının 29'inde Azerbaycan Cumhuriyeti'nden Özbekistan Cumhuriyeti'nin başkenti Taşkent yakınlarındaki Çırçık kompleksine taşınmasına karar verildi ve orada askeri eğitime devam ettiler.

1949 yılının Mart ayında, yoldaşlarıyla birlikte grup grup trenle Sovyetler Birliği'nin kolektif köylerine dağıtıldılar ve kolhoz tarlalarında (halkın hükümetten kiraladığı ve daha sonra hükümet payını verdikleri topraklar) çalıştılar.

General Barzani tarafından Stalin'e gönderilen birçok mektup ve büyük çabalardan sonra, nihayet Stalin'in eline Barzani'nin yoldaşlarının yaşadığı sıkıntıları anlattığı bir mektup ulaştı ve o da derhal Barzani'nin yoldaşlarının durumunu araştırmak için bir komisyon kurulması talimatını verdi. Sonunda komisyonun kararı hepsinin Vriviski şehrinde toplanması yönünde oldu; bu yüzden kendisi 1951 yılının Kasım ayında Sovyetler'deki Vriviski şehrine gitti.

1958 yılında Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kuruldu. Kendisi, 1959 yılının Nisan ayının 16'ünde yoldaşlarıyla birlikte Grozni gemisiyle Güney Irak'taki Basra limanı üzerinden Kürdistan'a geri döndü. 

 1962 yılında Eylül Devrimi'ne katıldı ve savaşlarda yer aldı. 1983 yılının Temmuz ayının 31'sında Irak hükümeti tarafından gerçekleştirilen Barzani Enfal operasyonunda Diyan'da kaybedildi.

Kaynaklar:
  1. Kürdistan Demokratik Partisi Ansiklopedisi Arşivi.
  2. Hemîd Gerdî, Puxtey Mêjûname, Birinci Baskı, (Erbil - Aras Yayıncılık - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2004).
  3. Rêkarî Mizûrî, Jênên Rôs u Rêgwastin u Enfal u Komelkujî, Birinci Baskı, (Erbil – Minare Matbaası - 2010).
  4. Rêkarê Mizûrî, Serborra Trajîdiyayên Barzaniyyan, Birinci Baskı, (Erbil - Hacî Haşim Matbaası - 2013).
  5. Şeban Elî Şeban, Hêndêk Zanîyarî Siyasî u Mêjûyî, Üçüncü Baskı, (Erbil - Rojhilat Matbaası – 2013).
  6. Ömer Farukî, Serdar Dana Zendegî u Mubarzat-i Merhum Mela Mustafa Barzani, İkinci Baskı, (Erbil - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2002).
  7. Ebdulrehman Mela Hebîb Ebûbekir, Eşîretî Barzan le Nêwan 1931-1991, Birinci Baskı, (Erbil - Kültür Bakanlığı Matbaası - - 2001).
  8. Ebdullah Xefûr, Ferhengî Cografyay Hewlêr, (Erbil - Kürt Akademisi Yayınları - Hacî Haşim Matbaası - 2015).
  9. Umer Hemze Salih, Cînoysad u Tawanekani Rêjîmî Baes Dijî Barzaniyye-kan 1975-1991 le Zimanî Şayithall u Belgenamekanewe, Birinci Baskı, (Erbil - Rojhilat Matbaası - 2017).
  10. Karwan Mihemed Mecîd, Barzaniyye-kan le Mehabadewe bo Sovyêt, Birinci Baskı, (Süleymaniye - Peywend Matbaası - 2011).
  11. Hetaw Dergisi, Sayı 154, Altıncı yıl, Erbil, Kürdistan Matbaası, Cuma, 15 Nisan 1959.
  12. Leys Ebdulmuhsin Cewad El-Zebîdî, Sewra 14 Temûz 1958 fî El-Iraq, (Bağdat - Dar El-Reşîd Li-Neşir - 1979).
  13. Mesûd Barzanî, Barzanî u Bizûtnewey Rizgarîxwazî Kurd 1931- 1958, (Duhok - Xebat Matbaası - 1998).
  14. Necef Qulî Pesyan, Le Mehabadî Xwênawîyewe Heta Lîwarekanî Aras, Çev. Şewket Şêx Yezdîn, Birinci Baskı, (Pirmam - Kürdistan Demokratik Partisi Altın Jübilesi - 1996).