سیاسه‌تی درێژخایه‌نی حکومه‌تی به‌عس بۆ دوورخستنه‌وه‌ی کورده‌کان له‌ به‌شداریکردن له‌ به‌ڕێوه‌بردنی وڵات و ڕه‌تکردنه‌وه‌ی هاووڵاتیبوونیان له‌سه‌ر بنه‌مای یه‌کسانی و یاسا، هه‌ستێکی قووڵی ناڕه‌زایی له‌ ناو گه‌لی کورددا دروست کردبوو. ئه‌م هه‌سته‌ وای لێکردن که‌ دژی دامه‌زراوه‌ سه‌ربازی و ئه‌منی و چه‌کداره‌کان بوه‌ستنه‌وه‌، چونکه‌ ئه‌و زوڵمه‌ی ڕووبه‌ڕوویان ببووه‌وه‌ هانی دان که‌ ناڕه‌زاییه‌کانیان له‌ ڕێگه‌ی خۆپیشاندانی به‌رفراوان و به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی ده‌زگا ئه‌منییه‌کانی حکومه‌ته‌وه‌ ده‌رببڕن[١]. له‌ هه‌مان کاتدا، بزووتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازی نیشتمانی گه‌یشته‌ ئه‌و بڕوایه‌ی که‌ حکومه‌تی به‌عس باوه‌ڕی به‌ دیالۆگ و چاره‌سه‌ری ئاشتیانه‌ نییه‌. له‌ ئه‌نجامدا، بڕیاریاندا خۆیان بۆ جۆرێک له‌ خه‌بات ئاماده‌ بکه‌ن که‌ سه‌رکرده‌کانی به‌عس تێی بگه‌ن: شه‌ڕی چه‌کداری پارتیزانی[٢]. له‌ خه‌باتیاندا دژی دامه‌زراوه‌ به‌عسییه‌کان، سه‌رکردایه‌تی شۆڕشگێڕ به‌رده‌وام هه‌وڵی فراوانکردنی ناوچه‌ ئازادکراوه‌کان و چالاکییه‌کانی پێشمه‌رگه‌ی له‌ ناوچه‌کانی ژێر ده‌سه‌ڵاتی حکومه‌تدا ده‌دا. بۆ سه‌لماندنی توانا و لێدانی گورزێکی کاریگه‌ر له‌ هێزه‌ سه‌ربازی و جاشه‌کان، له‌ ١٠ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٢ هێزێکی پێشمه‌رگه‌ ڕه‌وانه‌ی چه‌ند شوێنێکی ستراتیژی کرا و به‌ شێوه‌یه‌کی کاریگه‌ر هێرشیان کرده‌ سه‌ر بنکه‌ و باره‌گاکانی هێزه‌کانی مه‌غاویر و جاشه‌کان له‌ قووڵایی ٧٠ کم له‌ سیانی گاره‌. پاش شه‌ڕێکی توند و درێژخایه‌ن که‌ سێ شه‌و و ڕۆژی خایاند، هێرشی پێشمه‌رگه‌ زیانی زۆری به‌ هێزه‌کانی حکومه‌ت گه‌یاند و به‌وه‌ش کاریگه‌رییه‌کی قووڵی له‌ ناوچه‌که‌دا دروست کرد[٣].

سه‌رچاوه‌:
  1. مه‌سعود بارزانی، بارزانی و بزوتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازی كورد، به‌رگی چواره‌م، ١٩٧٥-١٩٩٠ شۆڕشی گوڵان، به‌شی دووه‌م، چاپی یه‌كه‌م، چاپخانه‌ی ڕوكسانا، ٢٠٢١.
  2. جه‌مال فه‌تحوڵله‌ ته‌یب، بزوتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازی كورد له‌ باشوری كوردستان ١٩٧٦-١٩٨٠، چاپی یه‌كه‌م، چاپخانه‌ی شه‌هاب، هه‌ولێر-٢٠١٢.
  3. نوری حه‌مه‌ عه‌لی، مێژووی تێكۆشانی پێشمه‌رگه‌یه‌ك له‌ نێوان ژیان و مه‌رگدا، چاپخانه‌ی شه‌هاب، چاپی دووه‌م، هه‌ولێر – ٢٠١٦.

 

 

[١] نوری حه‌مه‌ عه‌لی: مێژووی تێكۆشانی پێشمه‌رگه‌یه‌ك له‌ نێوان ژیان و مه‌رگدا، چاپخانه‌ی شه‌هاب، چاپی دووه‌م، هه‌ولێر – ٢٠١٦، ل٦٥.

[٢] جه‌مال فه‌تحوڵله‌ ته‌یب: بزوتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازی كورد له‌ باشوری كوردستان ١٩٧٦-١٩٨٠، چاپی یه‌كه‌م، چاپخانه‌ی شه‌هاب، هه‌ولێر-٢٠١٢، ل٩٩.

[٣] مه‌سعود بارزانی: بارزانی و بزوتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازی كورد، به‌رگی چواره‌م، ١٩٧٥-١٩٩٠ شۆڕشی گوڵان، به‌شی دووه‌م، چاپی یه‌كه‌م، چاپخانه‌ی ڕوكسانا، ٢٠٢١، ل٦٠.