کانی ماسی یکی از شهرهای ناحیه «برواری بالا» در شهرستان آمیدی، وابسته به استان دهوک است. این شهر در مسیر زاخو - سزرِ واقع شده و ساکنان آن از مسلمانان و مسیحیان تشکیل شده‌اند.([1]). شایان ذکر است که از نظر انقلابی و مقاومت، همانند تمامی مناطق دیگر کردستان، کانی ماسی مشارکت فعال و نقش برجسته‌ای در انجام فعالیت‌ها و ثبت حماسه‌ای تاریخی برای دفاع از آزادی و دموکراسی داشته است.
یکی از آن حماسه‌هایی که در این منطقه به دست نیروهای پیشمرگ ثبت شده و قصد داریم درباره آن صحبت کنیم، حماسه کانی ماسی است که به سرپرستی مستقیم رئیس مسعود بارزانی و به فرماندهی دکتر روژ نوری شاویس انجام شد. دلیل وقوع این حماسه به زمانی بازمی‌گردد که دولت عراق، یا بهتر است بگوییم سران حزب بعث که با زور سلاح قدرت حاکمیت کشور را در دست گرفته بودند، تبلیغات ضعف انقلاب کردی را در میان مردم کردستان، به‌ویژه در منطقه بادینان، رواج دادند. آن‌ها به ساکنان چنین نشان می‌دادند که انقلاب دیگر آن قدرت و توانایی را ندارد که در برابر نیروهای نظامی بعث بایستد و فعالیت‌های پیشمرگانه‌اش را ادامه دهد.
البته برای رد این موضع دولت بعث، رهبری انقلاب تصمیم گرفت دست به انجام عملیات نظامی بزرگی بزند تا به دولت بعث ثابت کند که نیروهای پیشمرگ هر زمان که بخواهند و در هر کجا که باشند، حماسه‌های بزرگی می‌آفرینند و خسارات سنگینی به نهادها و نیروهای نظامی و امنیتی بعث وارد می‌کنند. همچنین برای افکار عمومی تاکید کند که انقلاب همچنان ادامه دارد و آنچه دولت عراق انجام داده، تنها تبلیغات و سخنان بی‌اساس است.([2]).
این حماسه توسط نیروهای پیشمرگ کردستان در منطقه بادینان در محدوده شاخه (١) حزب دموکرات کردستان، با مشارکت کمیته‌های منطقه آمیدی، زاخو، شیخان و نیروهای دفاع ملی انجام شد و آن‌ها به پایگاه‌ها و مقرهای نیروهای نظامی دولت در چندین محور منطقه کانی ماسی حمله کردند.([3])، در شب ١٣ به ١٤ سپتامبر ١٩٨٧ بر اساس یک برنامه و طرح نظامی دقیق و پیشرفته، پس از یک نبرد گرم و خونین، توانستند در مدتی کوتاه تمامی نقاط نظامی را که به آن‌ها حمله کرده بودند، به کنترل خود درآورند.
در این حمله، نیروهای پیشمرگ توانستند بیش از پنج مقر گردان و هفتاد کیلومتر مربع مساحت را به کنترل خود درآورند. در نتیجه، خسارات سنگینی به نیروهای عراق وارد شد که بیش از صد سرباز تخمین زده می‌شد و تعداد دیگری سرباز نیز توسط پیشمرگها اسیر شدند. علاوه بر آن، تعدادی خودروی نظامی منهدم شد و مقادیر زیادی سلاح و مهمات به دست نیروهای پیشمرگ افتاد. در این حمله پیشمرگها و ثبت این حماسه، هفت پیشمرگ و دو تن از نیروهای دفاع ملی به شهادت رسیدند.([4]).
حماسه کانی ماسی به عنوان یکی از افتخارات انقلاب گولان محسوب می‌شود، زیرا حماسه‌ای بود در حد و اندازه جنگ میان دو کشور و از نظر ابعاد، قدرت، سلاح و تکنولوژی نظامی مدرن، به هیچ وجه موازنه‌ای میان نیروهای پیشمرگ و ارتش وجود نداشت، اما آنچه موازنه قوا را تغییر داد، نیروی باور و مبارزه در راه آزادی و دفاع از حقوق یک ملت بود. پس از پیروزی پیشمرگها در این حماسه، مسعود بارزانی پیام تبریک و قدردانی خود را به تمامی پیشمرگها و شرکت‌کنندگان در حماسه ارسال کرد.([5]).
در پایان این حماسه مشخص شد که نیروهای پیشمرگ در انجام عملیات و ثبت حماسه‌های تاریخی در هر زمان و مکانی که اراده کنند، حتی در عمق مراکز قدرت دولت، عملیات انجام می‌دهند و ضربات سنگینی به دشمن خود وارد کرده و خسارات بزرگی به او می‌زنند.
منابع:- مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش آزادی‌خواهی کرد، جلد چهارم، ١٩٧٥-١٩٩٠ انقلاب گولان، بخش دوم، چاپ اول، چاپخانه روکسانا، ٢٠٢١.
- کانی ماسی https://ckb.wikipedia.org/wiki/
- حماسه کانی ماسی =https://www.google.com/search?q
- https://www.facebook.com/watch/?v=٢٩٤٩١٩٩٠٣٥١٥٨٠٦٩
[1] - کانی ماسی https://ckb.wikipedia.org/wiki/
[2] - حماسه کانی ماسی =https://www.google.com/search?q
[3] - https://www.facebook.com/watch/?v=٢٩٤٩١٩٩٠٣٥١٥٨٠٦٩
[4] - مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش آزادی‌خواهی کرد، جلد چهارم، ١٩٧٥-١٩٩٠ انقلاب گولان، بخش دوم، چاپ اول، چاپخانه روکسانا، ٢٠٢١، ص٧١.
[5] - مسعود بارزانی، همان منبع، ص ٧٢