خودیدا حسن، در سال ١٩٢٧ در روستای سولک واقع در دشت ترگور در کردستان ایران متولد شده است. پس از رفتن به شوروی، با پاکیزه کورتون اسماعیل ازدواج کرد، خانواده او از تاتارهای شبه‌جزیره کریمه بودند. پس از بازگشت از شوروی و شعله‌ور شدن انقلاب ایلول، پاکیزه از ١٢ ژوئن ١٩٦٣ تا ٢٠ دسامبر ١٩٦٣ به همراه سه فرزندش در اربیل توسط رژیم بعث دستگیر شد، به این اتهام که همسرش همراه مستفا بارزانی بوده و پیشمرگه بوده است، به زندان افتاد و سپس در محله سیداوه و بعد از آن در محله اسکان ساکن شد و تحت نظارت بود. خودیدا حسن به زبان‌های کردی و روسی تسلط داشت و در ٢٦ دسامبر ١٩٩١ درگذشت.
کارنامه مبارزاتیاو از جمله پیشمرگانی بود که در ١٩ آوریل ١٩٤٧ از راه (خواکورک و دشت برازگر) از طریق خاک کردستان ترکیه به منطقه شیروان و مزوری بازگشت.
پس از بازگشتشان، ژنرال مستفا بارزانی در ٦ مه ١٩٤٧ در روستای ارگوش جلسه‌ای با همراهانش تشکیل داد و آنان را در ماندن یا رفتن به اتحاد شوروی مختار کرد. در آنجا تمامی همراهان تصمیم به ادامه مسیر و رفتن به اتحاد شوروی گرفتند. در ٢٣ مه ١٩٤٧، او ژنرال مستفا بارزانی را به سمت اتحاد شوروی همراهی کرد و در جنگ گلی قطور و جنگ پل ماکو شرکت نمود و پس از سختی و خستگی فراوان، در ١٨ ژوئن ١٩٤٧ از رودخانه ارس که در مرز بین ایران و اتحاد شوروی قرار دارد، به سمت شوروی عبور کرد.
پس از رسیدن به اتحاد شوروی، در ١٩ ژوئن ١٩٤٧ به همراه تمامی همراهانش در شهر نخجوان در جمهوری آذربایجان به مدت چهل روز در یک مجتمع روباز که با سیم خاردار محصور شده بود، اسکان داده شدند و توسط گروهی از سربازان نگهبانی می‌شدند و از نظر غذا، پوشاک و تردد، با آنان همانند اسرای جنگی رفتار شد. سپس به تصمیم دولت شوروی، بین مناطق آغدام، لاچین، آیولاغ و کلبجر در جمهوری آذربایجان تقسیم شدند. در ١٠ دسامبر ١٩٤٧ به پادگانی در کنار دریای خزر در باکو پایتخت جمهوری آذربایجان منتقل شدند و در ٢٣ همان ماه به آنان لباس نظامی داده شد و تحت نظارت افسران جمهوری آذربایجان روزانه هشت ساعت تمرینات نظامی انجام می‌دادند. در همان حال روزانه به مدت چهار ساعت توسط برخی از همراهانشان که سواد داشتند، درس‌های یادگیری زبان کردی به آنان داده می‌شد.
پس از بدرفتاری جعفر باقروف با همراهان، تصمیم گرفته شد که اردوگاه نظامی در ٢٩ اوت ١٩٤٨ از جمهوری آذربایجان به مجتمع چرچوک در نزدیکی تاشکند پایتخت جمهوری ازبکستان منتقل شود و در آنجا نیز به تمرینات نظامی ادامه دادند.
در مارس ١٩٤٩ به همراه همراهانش به صورت دسته‌بندی شده با قطار در میان روستاهای تعاونی اتحاد شوروی تقسیم شدند و در مزارع کلخوز (زمین‌هایی که مردم از دولت اجاره می‌کردند و سپس سهم دولت را می‌پرداختند) کار می‌کردند. در اتحاد شوروی به مدت چند ماه در زندان انفرادی بود و شکنجه شد.
نامبرده در نوامبر ١٩٥١ به وریفسکی بازمی‌گردد. خودیدا به همراه دو همراه دیگر به نمایندگی از بارزانی نمیر به مسکو می‌روند تا برای تحصیل همراهانش در اتحاد شوروی گفتگو کنند.
در سال ١٩٥٨ جمهوری عراق به ریاست عبدالکریم قاسم تاسیس می‌شود، نامبرده در ١٦ آوریل ١٩٥٩ به همراه همراهانش با کشتی گروزیا از راه بندر بصره در جنوب جمهوری عراق به کردستان بازگشت و در انقلاب ایلول شرکت کرد و مسئول اداری انبار لشکر یک بود، در سال ١٩٧٣ به پادشاهی ایران رفت و سال ١٩٧٥ به جنوب کردستان بازگشت.
منابع:-
آرشیو هیئت دانشنامه حزب دموکرات کردستان.
- حمید گردی، چکیده تاریخ‌نامه، چاپ اول، (اربیل - انتشارات آراس - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٤).
- ریکار مزوری، زنان روس و جابجایی و انفال و نسل‌کشی، چاپ اول، (اربیل – چاپخانه مناره - ٢٠١٠ش).
- شعبان علی شعبان، برخی اطلاعات سیاسی و تاریخی، چاپ سوم، (اربیل - چاپخانه روژهلات - ٢٠١٣ش).
- شوکت شیخ یزدین، یوبیل طلایی پیشمرگه، (پیرمام - چاپخانه خبات - ١٩٩٦ش).
- صالح یوسف صوفی، گاه‌شماری کردستان و جهان، چاپ اول، جلد دوم، (دهوک - چاپخانه استانداری دهوک - ٢٠١٣ش).
- عمر فاروقی، سردار دانا زندگی و مبارزات مرحوم ملا مصطفی بارزانی، چاپ دوم، (اربیل - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٢ش).
- کاروان محمد مجید، بارزانی‌ها از مهاباد تا شوروی، چاپ اول، (سلیمانیه - چاپخانه په یونگ - ٢٠١١ش).
- در یادداشت‌های فرمانده شهید حه‌سو میرخان ژاژوکی، ٦٢ روز همراه با بارزانی، رفتن بارزانی‌ها به اتحاد شوروی، چاپ اول (اربیل - چاپخانه روشنبری - ١٩٩٧ش).
- مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش رهایی‌بخش کرد ١٩٣١-١٩٥٨، (دهوک - چاپخانه خبات - ١٩٩٨ش).
- نجف‌قلی پسیان، از مهاباد خونین تا کرانه‌های ارس، ترجمه شوکت شیخ یزدین، چاپ اول، (پیرمام - یوبیل طلایی حزب دموکرات کردستان - ١٩٩٦ش).
- اسماعیل گونده‌روژی، آن زنان روسی که همسرشان پیشمرگه بود و مورد دستگیری قرار گرفتند، ارگان حزب دموکرات کردستان، روزنامه خبات، شماره ٣٤٦١، اربیل، ٣ مه ٢٠١٠ش.