زندگی‌نامه

سلیم حسین مراد، سال ١٩٢١ در روستای گویزی از توابع ناحیه شیروان مزن در شهرستان مێرگه‌سۆر در استان اربیل به دنیا آمده است. پس از رفتن به اتحاد جماهیر شوروی، دو بار ازدواج کرده، از همسر اولش جدا شده و بار دوم با روحان مینگازوا احمد ازدواج کرده که سه پسر به نام‌های ادریس سلیم، مدریس سلیم و مراد سلیم داشته‌اند. علاوه بر زبان کردی، زبان روسی را نیز می‌دانسته، سال ١٩٨٧ درگذشته و در بحرکه به خاک سپرده شده است. 

کارنامه مبارزاتی

سلیم حسین سال ١٩٤٤ از خدمت سربازی فرار کرد و به صفوف انقلاب دوم بارزان پیوست، سال ١٩٤٥ در جنگ دوری و در تاریخ ٨ اوت در تصرف پاسگاه پلیس مێرگه‌سۆر شرکت کرد، در ١٩ اوت همان سال به دستور دادگاه عرفی نظامی عراق، تمام اموال منقول و غیرمنقول وی مصادره شد. 

پس از شکست انقلاب دوم بارزان در ١١ اکتبر ١٩٤٥ به سوی شرق کردستان رفت، در ٣١ مارس ١٩٤٦ در نیروی بارزانی وابسته به ارتش جمهوری دموکراتیک کردستان در مهاباد پیشمرگه شد، در جنگ‌های بوکان شرکت کرد و پس از شکست جمهوری دموکراتیک کردستان در تاریخ ٢٥ مارس ١٩٤٧ در جنگ‌های هه‌ورس و هه‌له‌جی شرکت کرد.

از جمله پیشمرگه‌هایی بود که در ١٩ آوریل ١٩٤٧ از طریق خواکورک و دشت برازگر از خاک کردستان ترکیه به منطقه شیروان و مزوری بازگشت.

پس از بازگشت، ژنرال مصطفی بارزانی در ١٥ مه ١٩٤٧ در روستای ارگوش جلسه‌ای با همراهانش برگزار می‌کند و آنان را در ماندن یا رفتن به اتحاد جماهیر شوروی مخیر می‌سازد، در آنجا همه همراهان تصمیم به ادامه راه و رفتن به اتحاد جماهیر شوروی می‌گیرند، در ٢٣ مه ١٩٤٧ همراه ژنرال مصطفی بارزانی به سوی اتحاد جماهیر شوروی حرکت کرد و در جنگ‌های گلی قتور و جنگ پل ماکو شرکت کرد و پس از سختی و خستگی بسیار، در ١٨ ژوئن ١٩٤٧ از رود ارس که در مرز ایران و اتحاد جماهیر شوروی واقع است، به سوی شوروی عبور کرد.

پس از رسیدن به اتحاد جماهیر شوروی، در ١٩ ژوئن ١٩٤٧ به همراه تمام همراهانش در شهر نخجوان جمهوری آذربایجان به مدت چهل روز در مجتمعی سرباز که با سیم خاردار محصور شده بود، نگهداری شدند و توسط گروهی از سربازان نگهبانی می‌شدند و از نظر غذا، پوشاک و رفت‌و‌آمد مانند اسرای جنگی با آنان برخورد می‌شد. سپس با تصمیم دولت شوروی بر مناطق اغدام، لاچین، آیولاخ و کلبجر در جمهوری آذربایجان تقسیم شدند. در ١٠ دسامبر ١٩٤٧ به پادگانی در کنار دریای خزر در باکو پایتخت جمهوری آذربایجان منتقل شدند و در تاریخ ٢٣ همان ماه لباس نظامی به آنان داده شد و با سرپرستی افسران جمهوری آذربایجان روزانه هشت ساعت تمرین نظامی انجام می‌دادند. در همان حال روزانه به مدت چهار ساعت توسط برخی از همراهانشان که سواد داشتند، دروس آموزش زبان کردی به آنان تدریس می‌شد.

پس از رفتار بد جعفر باقروف با همراهان بارزانی، تصمیم گرفته می‌شود پادگان نظامی در ٢٩ اوت ١٩٤٨ از جمهوری آذربایجان به مجتمع چرچوک در نزدیکی تاشکند پایتخت جمهوری ازبکستان منتقل شود و در آنجا نیز به تمرینات نظامی ادامه می‌دهند. 

در مارس ١٩٤٩ به همراه همراهانش به صورت دسته و گروه با قطار بر روی روستاهای تعاونی اتحاد جماهیر شوروی تقسیم شدند و در مزارع کلخوزها (زمین‌هایی که مردم از دولت اجاره می‌کردند و بعد سهم دولت را می‌دادند) کار می‌کردند. 

پس از تلاش بسیار و فرستادن چندین نامه توسط ژنرال بارزانی به استالین، سرانجام نامه‌ای به دست استالین می‌رسد که در آن بارزانی از دردهای همراهان خود می‌گوید و او نیز بلافاصله تصمیم به تشکیل کمیته‌ای برای بررسی وضعیت همراهان بارزانی می‌گیرد و سرانجام تصمیم کمیته بر این می‌شود که همه آنان در شهر وریفیسکی جمع شوند، بنابراین نامبرده در ماه نوامبر ١٩٥١ به شهر وریفیسکی در شوروی می‌رود.

در سال ١٩٥٨ جمهوری عراق به ریاست عبدالکریم قاسم تأسیس می‌شود، نامبرده در ١٦ آوریل ١٩٥٩ به همراه همراهانش با کشتی گروزیا از طریق بندر بصره در جنوب جمهوری عراق به کردستان بازگشت. سال ١٩٧٥ پس از شکست انقلاب ایلول همچنان در زادگاه خود مانده، سال ١٩٧٨ توسط حکومت عراق به بحرکه کوچانده شد. 

منابع:
  1. ریکاری مزویری، ژنێن روس و راگواستن و ئه‌نفال و کۆمه‌لکوژی، چاپ اول، (اربیل – چاپخانه مناره - ٢٠١٠م).

  2. شوکەت شێخ یه‌زدین، یوبیلی زێڕینی پێشمه‌رگه‌، چاپ اول، (پیرمام - چاپخانه خه‌بات - ١٩٩٦م).

  3. شوکەت مه‌لائیسماعیل حه‌سه‌ن، رۆژانێ له‌ مێژووی شۆرشی ئه‌یلوول، چاپ اول، (اربیل - دفتر تفسیر برای نشر و رسانه - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٧م).

  4. صالح یوسف صوفی، کرۆنۆلۆژیا کوردستانێ و جیهانێ، چاپ اول، جلد دوم، (دهوک - چاپخانه استانداری دهوک - ٢٠١٣م).

  5. صالح یوسف صوفی، کرۆنۆلۆژیا کوردستانێ و جیهانێ، چاپ اول، جلد سوم، (دهوک - چاپخانه استانداری دهوک - ٢٠١٣م).

  6. عمر فاروقی، سردار دانا زندگی و مبارزات مرحوم ملا مصطفی بارزانی، چاپ دوم، (اربیل - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٢م).

  7. عه‌بدولڕه‌حمان مه‌لا حه‌بیب ئه‌بوبه‌كر، عه‌شیره‌تی بارزان له‌ نێوان ١٩٣١ - ١٩٩١، چاپ اول، (اربیل - چاپخانه وزارت فرهنگ – ٢٠٠١م).

  8. عه‌بدوڵڵا غه‌فور، فه‌رهه‌نگی جوگرافیای هه‌ولێر، (اربیل - چاپخانه حاجی هاشم - ٢٠١٥م).

  9. کاروان محه‌مه‌د مه‌جید، بارزانییه‌كان له‌ مه‌هاباده‌وه‌ بۆ سۆڤێت، چاپ اول، (سلیمانیه - چاپخانه په‌یوه‌ند - ٢٠١١م).

  10. مجله هه‌تاو، شماره ١٥٤، سال ششم، اربیل، چاپخانه کوردستان، جمعه، ١٥ آوریل ١٩٥٩.

  11. در یادداشت فرمانده شهید حه‌سۆ میرخان ژاژۆكی، ٦٢ روز با بارزانی، رفتن بارزانی‌ها به اتحاد جماهیر شوروی، چاپ اول (اربیل - چاپخانه رۆشنبیری - ١٩٩٧م).

  12. لیث عبدالمحسن جواد الزبیدي، ثورة ١٤ تموز ١٩٥٨ في العراق، (بغداد - دارالرشید للنشر - ١٩٧٩م).

  13. مسعود بارزانی، بارزانی و بزوتنه‌وه‌ی رزگاریخوازی كورد ١٩٣١ - ١٩٥٨، (دهوک - چاپخانه خه‌بات - ١٩٩٨م).

  14. نه‌جه‌ف قولی پسیان، له‌ مەهابادی خوێناوییه‌وه‌ هه‌تا لێواره‌كانی ئاراس، ترجمه شه‌وكه‌ت شێخ یه‌زدین، چاپ اول، (پیرمام - یوبیلی زێڕینی پارتی دیموكراتی كوردستان - ١٩٩٦م).

  15. آ.د.آ، پرونده شماره AI-١٠، لیست همراهان مصطفی بارزانی برای اتحاد شوروی، اسناد توسط سگوان هالو ارائه شده است، ٢٠١٦ م.

  16. آ.د.آ، پرونده شماره HB-١٥٦، حزب دموکرات کردستان، دفتر بارزانی، کمیته عالی منطقه بارزان، فرم سلیم حسین مراد سلیم، پیرمام، ١ نوامبر ٢٠١٨ م.

  17. آرشیو هیئت دانشنامه حزب دموکرات کردستان