جبرییل یحیی شلال در سال 1921 در روستای چه از توابع استان دهوک متولد شد. او تحصیلات خود را در اتحاد جماهیر شوروی به پایان رساند و از دانشکده کشاورزی فارغ‌التحصیل شد. پس از آن، او در اتحاد جماهیر شوروی با خدیجه اسماعیل لووا ازدواج کرد و صاحب دو دختر به نامهای رخ‌افزا و لیلا شدند. او در سال 1983 در تهران، پایتخت جمهوری اسلامی ایران، درگذشت.
سابقه خدمتپس از شکست دومین انقلاب بارزان در ژانویه سال 11، 1945، مصطفی بارزانی و همراهانش به شرق کردستان رفتند. جبرییل یحیی در تاریخ 31 مارس 1946 به عنوان بخشی از ارتش بارزانی از جمهوری کردستان در مهاباد دفاع کرد. پس از فروپاشی جمهوری کردستان در مهاباد، بارزانی از شرق کردستان به جنوب کردستان بازگشت. در آن زمان، او در درگیری‌های نقده و اشنویه شرکت داشت. در آوریل 19، 1947 او یکی از پیشمرگه‌هایی بود که از طریق مناطق خواکورک و بارازگر در شمال کردستان به شیروان و منطقه میزوری بازگشت.
پس از بازگشت آن‌ها در مه 15، 1947، ژنرال مصطفی بارزانی کنفرانسی با همرزمانش در روستای ارگوش برگزار کرد و به آن‌ها حق انتخاب داد که در کردستان بمانند یا به اتحاد جماهیر شوروی بروند. در نتیجه، در آوریل 23، 1947 او به همراه مصطفی بارزانی عازم اتحاد جماهیر شوروی شد. پس از آن، او در نبردهای گلی قطور و پل ماکو درگیر بود. پس از مدت طولانی و دشواری‌های فراوان، در ژوئن 18، 1947، در مرز ایران و شوروی، ملا مصطفی بارزانی و نیروهایش از رود ارس عبور کردند.
پس از ورود به نخجوان در جمهوری آذربایجان در تاریخ 19 ژوئن 1947، مصطفی بارزانی و تمامی همراهانش به مدت چهل روز زندانی شدند. در واقع، آن‌ها در زمینه غذا، پوشاک و حمل‌ونقل همانند اسرای جنگی با آن‌ها برخورد شد، در حالی که در اردوگاهی که با سیم خاردار احاطه شده و توسط سربازان محافظت می‌شد، زندگی می‌کردند. مدت کوتاهی پس از آن، با تصمیم دولت اتحاد جماهیر شوروی، آن‌ها به گروه‌هایی تقسیم شده و به مناطق آق‌دام، لاچین، ایولاخ و کلبجر در جمهوری آذربایجان منتقل شدند. تا دسامبر 10، 1947، آن‌ها به یک پایگاه نظامی در دریای خزر در باکو، پایتخت جمهوری آذربایجان منتقل شدند. در روز 23 همان ماه در دریای خزر در باکو، پایتخت جمهوری آذربایجان، پیروان بارزانی در قالب یک هنگ نظامی سازماندهی شدند و آموزش‌هایی در زمینه تاکتیک‌های نظامی و سیاست دریافت کردند و توسط دیگر پیشمرگه‌های تحصیل‌کرده خود، خواندن و نوشتن کردی را آموختند.
در نتیجه بدرفتاری جعفر باکی‌اف، در تاریخ اوت 29، 1948، ملا مصطفی بارزانی تصمیم گرفت اردوگاه نظامی خود را از آذربایجان به روستای چیرچیک در نزدیکی تاشکند، پایتخت ازبکستان، منتقل کند که در آنجا به آموزش‌های نظامی خود ادامه دادند.
پس از آن، در مارس 1949، ملا مصطفی و دوستانش به گروه‌هایی تقسیم شده و با قطار به حومه اتحاد جماهیر شوروی فرستاده شدند، جایی که روی محصولات کلخوزها کار می‌کردند. (زمینی که مردم از دولت اجاره می‌کردند و سپس به آن بازمی‌گرداندند).
سرانجام پس از تلاش‌های فراوان و ارسال چندین نامه توسط ژنرال بارزانی به استالین، استالین بالاخره نامهای دریافت کرد که در آن بارزانی از رنج همرزمانش سخن می‌گفت. استالین بلافاصله تصمیم گرفت کمیته‌ای برای بررسی وضعیت همرزمان بارزانی تشکیل دهد. هنگامی که کمیته وضعیت همرزمان بارزانی را بررسی کرد، تصمیم گرفتند همه آن‌ها را در وریوسکی جمع کنند. در نتیجه در نوامبر 1951، او به وریوسکی در اتحاد جماهیر شوروی رفت.
هنگامی که ژنرال مصطفی بارزانی پس از انقلاب در ژوئیه 14، 1958 به عراق بازگشت، او و متحدانش در فوریه 25، 1959 مطابق با مواد 3 و 7، بند (الف) ماده 10، و با استناد به ماده (11) بر اساس قانون اصلاح شده شماره 19، مشمول عفو عمومی شدند.
در 1958، جمهوری عراق به رهبری عبدالکریم قاسم تأسیس شد. در آوریل 16، 1959 با همرزمانش از طریق کشتی گروزیا از بندر بصره در جنوب جمهوری عراق وارد شد. او در انقلاب ایلول در 1961 عضو شد و پس از فروپاشی انقلاب ایلول در 1975، به عنوان پناهنده به ایران گریخت. در 1976، او در انقلاب گولان شرکت کرد.
منابع:
- حکومت اقلیم کردستان، وزارت برنامه‌ریزی، واحدهای اداری استان‌های اقلیم کردستان و تعداد خانوارها و جمعیت، اربیل، ٢٠٠٩ز.
- حمید گردی، چکیده تاریخ‌نامه، چاپ اول، (اربیل - انتشارات آراس - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٤ز).
- شعبان علی شعبان، برخی اطلاعات سیاسی و تاریخی، چاپ سوم، (اربیل - چاپخانه روژهلات - ٢٠١٣ز).
- شوکت شیخ یزدین، یوبیل طلایی پیشمرگه، (پیرمام - چاپخانه خبات - ١٩٩٦ز).
- عمر فاروقی، سردار دانا زندگی و مبارزات مرحوم ملا مصطفی بارزانی، چاپ دوم، (اربیل - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٢ز).
- کاروان محمد مجید، بارزانی‌ها از مهاباد تا شوروی، چاپ اول، (سلیمانیه - چاپخانه په‌یوه‌ند - ٢٠١١ز).
- در یادداشت فرمانده شهید حسو میرخان ژاژوکی، ٦٢ روز با بارزانی، رفتن بارزانی‌ها به اتحاد جماهیر شوروی، چاپ اول (اربیل - چاپخانه روشنبیری - ١٩٩٧ز).
- لیث عبدالمحسن جواد الزبیدی، انقلاب ١٤ ژوئیه ١٩٥٨ در عراق، (بغداد - دارالرشید للنشر - ١٩٧٩م).
- مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش رهایی‌بخش کرد ١٩٣١-١٩٥٨، (دهوک - چاپخانه خبات - ١٩٩٨ز).
- آ.د.آ، پرونده شماره AI-10، لیست یاران مصطفی بارزانی برای اتحاد جماهیر شوروی، سند توسط سگوان هالو ارائه شده است، ٢٠١٦ز.
- آ.د.آ، پرونده شماره HB-43، حزب دموکرات کردستان، دفتر بارزانی، کمیته عالی منطقه بارزان، فرم جبرییل یحیی شلال، پیرمام، ١ نوامبر ٢٠١٨ز.
- آ.د.آ، پرونده شماره ZB-142، متن مصاحبه با هلگورد جبرییل یحیی توسط سامی عبدی میرزا، پیرمام، ٢٥ مه ٢٠١٩ز.