دلایل

در ١٠ ژوئن ١٩٦٣ حمله به کردستان از سر گرفته شد و رژیم هرچه نیروی مسلح داشت به میدان‌های نبرد فرستاد، لشکر کردستان به منظور دفاع چندین جبهه جنگ گشود و حملات را دفع کرد، در آن مدت از سوی رئیس مصطفی بارزانی چندین پیام برای دفتر سیاسی حزب فرستاده شد و از ابراهیم احمد دبیرکل حزب و دفتر سیاسی درخواست شد چندین حمله در مناطق خود علیه ارتش انجام دهند، اما دفتر سیاسی و به ویژه ابراهیم احمد، به درخواست‌های آن‌ها پاسخ نداد، همچنین مانع فرماندهانی شدند که بدون اجازه آن‌ها به نیروهای حکومت حمله می‌کردند، این رفتارها باعث شد سردی میان رئیس مصطفی بارزانی و ابراهیم احمد ایجاد شود.

در ١٨ نوامبر ١٩٦٣ حکومت بعث توسط ارتش کودتا شد و سرنگون گشت. پس از کودتا، عبدالسلام عارف قدرت را به دست گرفت و مستقیماً درخواست مذاکره از رهبری شورش کرد، در ماه دسامبر ١٩٦٣ پس از رایزنی رئیس بارزانی با دفتر سیاسی مذاکرات آغاز شد و سرهنگ عبدالرزاق محمود فرماندار سلیمانیه به عنوان نماینده حکومت به شهر رانیه آمد و با رئیس مصطفی بارزانی، جلال طالبانی و نوری شاویس اعضای دفتر سیاسی دیدار کرد و گفتگوها منجر به توافق‌نامه میان دو طرف شد و بیانیه توافق در ١٠ فوریه ١٩٦٤ توسط حکومت اعلام شد که در آن آمده بود "دولت حقوق ملی کردها را به رسمیت می‌شناسد".

در ١٧ فوریه ١٩٦٤ ابراهیم احمد، سید عزیز شمزینی و عمر مصطفی دبابه به سنگسر آمدند و با رئیس بارزانی دیدار کردند، نتیجه دیدار رضایت همه طرف‌ها از توافق ١٠ فوریه بود. پس از یک هفته ماندن در سنگسر، ابراهیم احمد و یارانش به ماوت بازگشتند، در آنجا بار دیگر مخالفت‌های خود را آغاز کردند، این امر باعث شد تعداد زیادی از فرماندهان و پیشمرگه‌ها ماوت را ترک کنند و به نزد رئیس بارزانی در سنگسر بروند و نقشه دفتر سیاسی برای رئیس بارزانی را فاش کنند، پس از آمدن فرماندهان پیشمرگه، رئیس بارزانی دیداری با آن‌ها داشت و پس از رایزنی، تصمیم گرفت تمام آن فرماندهانی را که از دفتر سیاسی پیروی کرده بودند برکنار کند و به جای آن‌ها چند فرمانده دیگر بگمارد که مورد اعتماد باشند، فرماندهان برکنار شده عبارت بودند از جلال طالبانی، عمر مصطفی دبابه، علی عسکری و کمال مفتی، در مقابل ابراهیم احمد و دفتر سیاسی در ٩ آوریل ١٩٦٤ کنفرانس ماوت را برگزار کردند.

برگزاری کنفرانس

از ٤ آوریل ١٩٦٤ تا ٩ آوریل ١٩٦٤، کنفرانس در دبستان شهرک ماوت آغاز به کار کرد، ابتدا قرار بود در ١ آوریل ١٩٦٤، در روستای مالم کنفرانس برگزار شود، اما بعداً به ماوت منتقل شد، زیرا دفتر سیاسی در پیام خود به نمایندگان دعوت شده می‌گوید در ١ آوریل ١٩٦٤ کنفرانسی برگزار می‌شود، اما سه روز بعد از موعد مقرر خود سازماندهی شد. گزارش دفتر سیاسی توسط ابراهیم احمد خوانده شد، از مجموع کل اعضای کمیته مرکزی، جلسه با حضور ده عضو و مسئولان هر پنج شاخه یک موصل، شاخه دو اربیل، شاخه سه کرکوک، شاخه چهار سلیمانیه و شاخه پنج بغداد برگزار شد. اداره‌کنندگان جلسه عبارت بودند از نوری شاویس، علی عبدالله، سید عزیز شمزینی و ابراهیم احمد، هر یک از جلال طالبانی، عمر مصطفی، صالح یوسفی، عبدالحسین فیلی، هاشم آکریی و ناهیده شیخ سلام احمد به دلایل مختلف در کنفرانس شرکت نکردند. سرهنگ عیسی پژمان نماینده سازمان اطلاعات ساواک ایران در زمان کنفرانس در ماوت بود.

هدف اصلی ابراهیم احمد فتاح در جلسه ماوت، مخالفت با مصطفی بارزانی و برکناری او از ریاست حزب دموکرات کردستان بود، همانجا در کنفرانس هیئتی تشکیل شد تا میان دفتر سیاسی و رئیس مصطفی بارزانی میانجیگری کند، برای این منظور هیئت نزد رئیس بارزانی رفت و تصمیم گرفته شد تا بازگشت هیئت، کنفرانس پایان نیابد. هیئت با رئیس بارزانی به نتیجه‌ای مشترک رسید و به ماوت بازگشت، زمانی که هیئت بازگشت، کنفرانس به پایان رسیده بود و بیانیه‌ای علیه رئیس بارزانی توسط دفتر سیاسی صادر کرده بودند، با عنوان (توافق بارزانی و مشیر صلح است یا تسلیم؟) طبق همان برنامه کاری و هدفی که تعیین شده بود، در روز پایانی نشست، تصمیم به تعلیق رئیس مستەفا بارزانی گرفته شد.

منابع:
  1.  مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش آزادی‌خواهی کرد، ١٩٥٨-١٩٦١، جلد دوم، (٢٠١٢).
  2.  تاریخ حزب دموکرات کردستان، کنگره و کنفرانس (برنامه و اساسنامه)، هیئت دانشنامه حزب دموکرات کردستان، جلد اول، (اربیل- چاپخانه روکسانا- ٢٠٢١).
  3.  صلاح الخرسان، التیارات السیاسیة في كردستان العراق، قراءة في ملفات الحركات و الأحزاب الكردیة في العراق ١٩٤٦-٢٠٠١، (بیروت – مطبعة البلاغ – ٢٠٠١م).
  4.  حبیب محمد كریم، تأریخ الحزب الدیمقراطي الكوردستاني ـ العراق (في محطات رئیسیة) ١٩٤٦ ـ ١٩٩٣، (دهوك ـ مطبعة خه‌بات ـ ١٩٩٨م).
  5.  نزار خه‌یلانی، ئه‌سعه‌د خه‌یلانی ده‌فته‌ری بیره‌وه‌ریه‌كانی هه‌ڵده‌داتەوه‌، (هه‌ولێر ـ ده‌زگای چاپ و بڵاوكردنه‌وه‌ی به‌درخان ـ چاپخانه‌ی هێڤی ـ ٢٠١٤ز).
  6.  عبدالستار تاهر شه‌ریف، ململانی له‌گه‌ڵ ژیاندا یادداشت ١٩٧١ ـ ١٩٣٥، به‌رگی یه‌كه‌م، (كه‌ركووك ـ چاپخانه‌ی ئارابخا ـ ٢٠٠٥ز).
  7.  حوسێن محه‌مه‌د عه‌زیز، پێنج كاتژمێر له‌گه‌ڵ (برایم ئه‌حمه‌د)دا، (سوله‌یمانی ـ چاپخانه‌ی سیما ـ چاپی سێیه‌م ـ ٢٠٠٢ز).
  8.  شكیب عقراوي، سنوات المحنة في كوردستان اهم الحوادث السیاسیة و العسكریة في كوردستان و العراق من ١٩٥٨ الی ١٩٨٠، الطبعة الثانیة، (اربیل ـ مطبعة منارة ـ ٢٠٠٧م).